چگونه مورفولوژی یا شکل اسپرم را بهبود ببخشیم؟

مورفولوژی اسپرم یا شکل اسپرم در طی تجزیه و تحلیل اسپرم ارزیابی می شود. داشتن تعداد زیادی اسپرم غیرطبیعی می تواند به معنای آن باشد که اسپرم کمتری قادر به باروری تخمک خواهد بود ، که ممکن است دستیابی به بارداری را دشوار کند.

بهبود مورفولوژی اسپرم همراه با تعداد (تعداد کل اسپرم) و تحرک اسپرم (سرعت حرکت اسپرم) قسمت مهمی در درمان ناباروری مرد است. چندین استراتژی وجود دارد که با آن می توانید سعی در بهبود مورفولوژی اسپرم داشته باشید از جمله اصلاح رژیم غذایی ، ترکیب مکمل ها و ایجاد تغییر در سبک زندگی.

رژیم غذایی سالم را دنبال کنید تا مواد مغذی محافظت کننده اسپرم بیشتری دریافت کنید:

غذاهایی که می خورید می توانند بر باروری شما تأثیر مثبت یا منفی داشته باشند ، بنابراین پیروی از یک رژیم غذایی سالم بسیار مهم است. تا حد امکان از غذاهای فرآوری شده مانند غذاهای سرخ شده ، فست فودها و غذاهای فرآوری شده منجمد یا کنسرو شده ، از جمله گوشت فرآوری شده ، خودداری کنید. در عوض ، بیشتر از غذاهای کامل مانند میوه ها ، سبزیجات ، پروتئین ها و لبنیات کم چربی استفاده کنید.

  • غذاهای ناسالم را با افزودن ماهی بیشتر در رژیم غذایی جایگزین کنید.
  • از مصرف محصولات سویا خودداری کنید.
  • مصرف لبنیات پرچرب مانند شیر کامل و بستنی را محدود کنید.
  • اگر به آجیل حساسیت ندارید ، بیشتر گردو بخورید.

روزانه 2 تا 3 وعده از غذاهایی که غنی از ویتامین C هستند استفاده کنید:

ثابت شده است که ویتامین C کیفیت کلی اسپرم را از جمله مورفولوژی اسپرم افزایش می دهد ، بنابراین اطمینان حاصل کنید که روزانه مقدار زیادی غذای غنی از ویتامین C مصرف می کنید.

مردان 19 سال به بالا روزانه به 90 میلی گرم ویتامین C نیاز دارند. برخی از منابع خوب ویتامین C عبارتند از:

  • مرکبات ، مانند پرتقال ، گریپ فروت ، لیمو و لیموترش
  • فلفل
  • طالبی
  • انبه
  • کلم بروکلی
  • گل کلم
  • سیب زمینی های شیرین

روزانه 2 تا 3 وعده غذای غنی از ویتامین E مصرف کنید:

دریافت ویتامین E کافی نیز می تواند به پیشرفت مورفولوژی اسپرم کمک کند. مقدار توصیه شده روزانه ویتامین E برای مردان 14 سال به بالا 15 میلی گرم است ، بنابراین هر روز 2 تا 3 وعده غذای غنی از ویتامین E مصرف کنید. برخی از منابع خوب ویتامین E شامل این موارد است.

  • دانه های آفتابگردان
  • بادام ها
  • کره بادام زمینی
  • کدو تنبل
  • مارچوبه
  • فلفل دلمه ای قرمز

از 2-3 وعده روزانه گوجه فرنگی و محصولات گوجه فرنگی ، لیکوپن دریافت کنید:

لیکوپن ممکن است به بهبود مورفولوژی اسپرم کمک کند ، بنابراین مهم است که در رژیم روزانه خود مقدار زیادی لیکوپن دریافت کنید. میزان توصیه شده لیکوپن در روز 10،000 میکروگرم است که می توانید آن را در 2 تا 3 وعده گوجه فرنگی یا محصولات پایه گوجه دریافت کنید. گوجه فرنگی و محصولات گوجه فرنگی بهترین منبع لیکوپن هستند ، بنابراین مطمئن شوید که آنها را در رژیم روزانه خود بگنجانید. برخی از راه های دریافت لیکوپن عبارتند از:

  • خوردن گوجه فرنگی خام یا پخته شده
  • پخت و پز با گوجه فرنگی کنسرو شده ، سس گوجه فرنگی یا رب گوجه فرنگی
  • نوشیدن آب گوجه فرنگی

به جای انواع دیگر چربی از روغن زیتون استفاده کنید:

یک مطالعه نشان داد که روغن سویا تأثیر منفی بر مورفولوژی اسپرم دارد ، اما وقتی روغن زیتون جایگزین شد ، مورفولوژی اسپرم بهبود یافت. اگر تمایل به استفاده از محصولاتی دارید که حاوی روغن سویا هستند ، سعی کنید به سراغ محصولاتی بروید که دارای روغن زیتون هستند یا از روغن زیتون برای پخت و پز و طعم دادن به غذاها استفاده کنید.

  • به عنوان مثال ، سعی کنید به جای استفاده از سس سالاد که از روغن سویا درست شده است ، روغن زیتون را روی سالادها بمالید.
  • از غذاهای فرآوری شده حاوی روغن سویا در لیست مواد تشکیل دهنده خودداری کنید.

از یک مولتی ویتامین روزانه استفاده کنید:

نشان داده نشده است که مصرف یک مولتی ویتامین روزانه بهبود چشمگیری در ریخت شناسی اسپرم ایجاد می کند ، اما ممکن است به شما کمک کند تا نیازهای کلی تغذیه ای خود را برآورده کنید. این امر ممکن است با جلوگیری از کمبودهای غذایی در طولانی مدت به نفع اسپرم شما باشد.

روزانه از مکمل CoQ10 استفاده کنید:

یک مطالعه نشان داد که مکمل های CoQ10 باعث بهبودی مورفولوژی اسپرم می شود. CoQ10 را می توانید از منابع غذایی مانند گوشت ، ماهی و غلات کامل دریافت کنید ، اما نه به میزان مکمل.  در صورت استفاده از سایر داروها ابتدا با پزشک خود مشورت کنید زیرا CoQ10 ممکن است با برخی داروها مانند داروهای رقیق کننده خون تداخل داشته باشد.

سعی کنید روزانه مکمل کارنیتین مصرف کنید:

کارنیتین ممکن است به بهبود کیفیت کلی اسپرم کمک کند. روزانه یک مکمل 2 گرمی کارنیتین مصرف کنید. به خاطر داشته باشید که حداقل 2 ماه طول خواهد کشید تا شاهد بهبود کیفیت اسپرم در اثر مصرف کارنیتین باشید.

  • کارنیتین در برخی از غذاها مانند گوشت قرمز ، ماهی و تخم مرغ نیز وجود دارد ، اما نه به میزان مکمل.
  • در صورت استفاده از هر دارویی حتماً ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.

یک مکمل جینسینگ روزانه اضافه کنید:

جینسینگ مدتهاست که به عنوان یک مکمل کمک باروری تبلیغ می شود زیرا ممکن است به تقویت میل جنسی کمک کند. با این حال ، ممکن است کیفیت اسپرم را نیز بهبود بخشد ، بنابراین مصرف یک مکمل جینسینگ روزانه ممکن است ارزش امتحان را داشته باشد.

  • ابتدا اطمینان حاصل کنید که جینسینگ با داروهایی که مصرف می کنید تداخل دارویی نداشته باشد.
  • توجه داشته باشید که مکمل های جینسینگ تنظیم نشده اند. اطمینان حاصل کنید که مکمل خود را از یک تولید کننده قابل اعتماد خریداری کنید.
برای بهبودی مورفولوژی اسپرم سالم مرتباً ورزش کنید:

ورزش منظم به نفع سلامت کلی شما خواهد بود و این ممکن است به بهبود کیفیت اسپرم در طول زمان کمک کند. سعی کنید نوعی ورزش را که از آن لذت می برید پیدا کنید و آن را در بیشتر روزهای هفته انجام دهید. در حالت ایده آل ، شما باید حداقل 150 دقیقه در هفته ورزش متوسط داشته باشید ، اما حتماً آن را قطع کنید ، مثلاً با انجام 5 تمرین 30 دقیقه ای در هفته

  • پیاده روی ، دوچرخه سواری ، شنا و کلاس های ایروبیک را امتحان کنید تا ببینید چه چیزی را دوست دارید. یافتن چیزی که واقعاً از آن لذت می برید ، پایبندی به آن را بسیار آسان می کند.
  • برای خود یک تمرین ورزشی تنظیم کنید ، مانند تمرین در باشگاه قبل یا بعد از کار ، یا بعد از شام با همسرتان پیاده روی کنید.
اگر سیگاری هستید سیگار را ترک کنید:

سیگار کشیدن ممکن است با کاهش تعداد اسپرم ، کاهش تحرک و افزایش اشکال غیر طبیعی اسپرم باعث بروز ناباروری در فاکتورهای مردانه شود. با ترک سیگار ، شما ممکن است به شدت کیفیت اسپرم خود را بهبود ببخشید. اگر سیگار می کشید ، با پزشک خود در مورد گزینه های ترک سیگار صحبت کنید. شما می توانید یک کاندید مناسب برای کمک به ترک سیگار باشید و دکتر شما می توانید منابع دیگر را برای ترک سیگار بخواهید.

اگر فرد مونث نیستید از نظر STI بررسی شوید و رابطه جنسی ایمن را انجام دهید:

ابتلا به STI (عفونت مقاربتی) مانند کلامیدیا یا سوزاک ، می تواند اثرات طولانی مدت بر باروری شما داشته باشد. اگر در یک رابطه با یک نفر نیستید ، اطمینان حاصل کنید که هر وقت رابطه جنسی دارید از کاندوم استفاده می کنید و به طور منظم آزمایش STI را انجام می دهید.

چگونه حجم مایع منی را افزایش دهیم ؟

شما می توانید با ایجاد تغییرات ساده در رژیم غذایی و سبک زندگی ، حجم مایع منی خود را افزایش دهید. روش های مختلفی را امتحان کنید تا ببینید کدام روش برای شما بهتر است.

رژیم خود را اصلاح کنید:

تغییرات صحیح در چیزهایی که می خورید می تواند باعث افزایش حجم منی  شود. این مرحله را دست کم نگیرید. غذاهای فرآوری شده را کاهش داده یا از بین ببرید و به رژیم غذایی کم چرب اشباع و پروتئین بالا روی آورید. چربی های اشباع باعث کاهش حجم منی می شوند در حالی که چربی های سالم می توانند به افزایش حجم منی کمک کنند. سبزیجات و غلات فراوان بخورید  و در صورت امکان غذاهای ارگانیک مصرف کنید. لازم به دکر است نوشیدن مقدار زیادی آب برای سلامتی شما مفید می باشد .

مصرف غذاهای سرشار از ویتامین C و آنتی اکسیدان ها را افزایش دهید:

این مواد مغذی می توانند نقص اسپرم را کاهش داده و تحرک اسپرم را افزایش دهند. یک لیوان  آب پرتقال تازه حاوی حدود 124 میلی گرم ویتامین C است .

مقدار زیادی ماده معدنی روی مصرف کنید:

چرا که مصرف روی با افزایش حجم مایع منی ، تعداد اسپرم و سطح تستوسترون همراه است. روزانه حدود 11 میلی گرم روی مصرف کنید. می توانید روی را با خوردن گردو ، لوبیا ، صدف ، گوشت گاو و مرغ دریافت کنید.

اسیدهای آمینه را به عنوان مکمل در غذا مصرف کنید: 

اعتقاد بر این است که ردپای اسیدهای آمینه را می توان در گوشت ها ، میوه ها و سبزیجات یافت ، اسیدهای آمینه حجم منی را افزایش می دهند. اسیدهای آمینه ای که می توانید در رژیم غذایی خود بگنجانید عبارتند از:

  • ال کارنیتین که در گوشت قرمز و شیر یافت می شود.
  • ال-آرژنین که در آجیل ، دانه کنجد و تخم مرغ یافت می شود.
  • ال-لیزین که در لبنیات یافت می شود.

رژیم غذایی خود را با اسید فولیک تکمیل کنید:

اسید فولیک (ویتامین B9) ممکن است به افزایش حجم منی کمک کند.

400 میکروگرم اسید فولیک روزانه در غلات ، سبزیجات برگ سبز ، حبوبات و آب پرتقال یافت می شود.

مصرف روزانه کلسیم و ویتامین D خود را افزایش دهید:

شما می توانید مکمل های هر دو را مصرف کنید ، یا زمان قابل توجهی را در آفتاب سپری کنید تا بدن شما بتواند ویتامین D را سنتز کند و مقدار زیادی ماست ، شیر بدون چربی و ماهی سالمون بخورد تا میزان کلسیم دریافتی شما افزایش یابد. اگر زمان بیشتری را در آفتاب می گذرانید ، حتماً مقداری ضد آفتاب استفاده کنید تا از آسیب اشعه های مضر احتمالی جلوگیری کند.

سیر که حاوی آلیسین است مصرف کنید:

آلیسین ، یک ترکیب ارگانوسولفور ، با بهینه سازی جریان خون در اندام های جنسی ، حجم مایع منی را افزایش می دهد و میلیون ها اسپرم متحرک را ایجاد می کند. صبح یک یا دو حبه سیر خام مصرف کنید. توجه داشته باشید که ارتباط بین آلیسین و افزایش حجم مایع منی اساساً بیشتر از مطالعات انسانی بر اساس مطالعات حیوانی است.

بیشتر از غذاهای مفید زیر استفاده کنید:

  • گوجه (آنتی اکسیدان)
  • جینسینگ
  • دانه کدو تنبل (اسیدهای چرب امگا 3)
  • گردو (اسیدهای چرب امگا 3)
  • مارچوبه (ویتامینc )
  • موز (ویتامین B)
سبک زندگی خود را تغییر دهید:

برخی از عادات سبک زندگی ، که بدن و سیستم ایمنی شما را تحت فشار قرار می دهند ، منجر به کاهش حجم منی می شود. اگر می خواهید بچه دار شوید ، بهتر است از مصرف سیگار ، داروها (به جز داروهای تجویز شده – در این مورد با پزشک خود مشورت کنید) و مصرف الکل خودداری کنید.

از وان آبگرم بیرون بیایید:

افزایش دما اثر منفی بر دستگاه تولید مثل نر می گذارد و باعث کاهش حجم منی می شود.

استرس را کاهش دهید:

استرس می تواند باعث اختلال در هورمون های مورد نیاز تولید اسپرم شود و میزان تولید آن را کاهش دهد.

وزن خود را کنترل کنید:

افزایش وزن یا کاهش وزن می تواند تعادل هورمونی شما را تحت تأثیر قرار دهد. مقدار زیاد استروژن یا تستوسترون بسیار کم روی حجم منی شما تأثیر منفی خواهد گذاشت.

استراحت کنید:

بدن شما بیشتر کارهای تولید را هنگام خواب انجام می دهد – که این شامل تولید اسپرم نیز می شود. اگر می خواهید تعداد اسپرم خود را بالا ببرید ،  در روز 8 ساعت کامل بخوابید.

در هنگام رابطه جنسی از روان کننده ها دور باشید:

روان کننده ها اگرچه برای روند کار مفید هستند ، اما ممکن است در برخی موارد مضر باشند. دلیل این امر آن است که مواد روان کننده از جمله لوسیون و ژله می توانند در حرکت اسپرم تداخل ایجاد کنند. در صورت نیاز سعی کنید از روغن نباتی ، روغن بادام زمینی یا روان کننده ای استفاده کنید که ممکن است به اسپرم شما آسیب نرساند.

قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی و تشعشعات سمی را محدود کنید:

مواد شیمیایی سمی و اشعه می تواند باعث آسیب دائمی اسپرم شود. اگر مرتباً با مواد شیمیایی سمی کار می کنید ، حتماً از پوشش محافظتی (دستکش ، ماسک و غیره) استفاده کنید .

کرونا

ویروس کرونا ممکن است منجر به ناباروری در مردان شود!

ویروس کرونا ممکن است منجر به ناباروری در مردان شود

 بر اساس یک مطالعه اسرائیلی، تعداد اسپرم مردان آلوده 30 روز پس از تشخیص Covid-19 به نصف کاهش می یابد. این مطالعه جدید ادعا کرده است، مردانی که از علائم COVID-19 متوسط ​​یا شدید بهبود می یابند،ممکن است قدرت باروری آن کاهش یافته باشد. البته از آنجا که هنوز هیچ مجله ای مطالعه را به صورت عمومی منتشر نکرده است،این بدان معناست که دانشمندان از سراسر جهان هنوز نتوانسته اند به قطعیت در این موضوع و روش های آن برسند.تحقیقات منتشر نشده، که توسط پروفسور دن آدرکا از مرکز پزشکی Sheba در تل آویو انجام شده،گزارش داده است که ویروس در 13% نمونه های اسپرم افراد مبتلا وجود داشته است.

همچنین 50 % کاهش حجم، غلظت و تحرک اسپرم در بیماران با علائم متوسط ​​30 روز پس از تشخیص گزارش شده است. تحقیقات هنوز مشخص نکرده است که آیا ویروس کرونا می تواند به بیضه ها آسیب برساند یا خیر. پاسخ دانشمندان ممکن است چندین سال طول بکشد.این محقق اسراییلی می گوید:  این احتمال وجود دارد که اگر دو ماه و نیم پس از بهبودی، آزمایش اسپرم را انجام دهیم حتی شاهد کاهش باروری بیشتر از 50 درصد نیز باشد.

این مطالعه همچنین از تغییرات دو نوع سلول در بیضه های  12 بیمار کرونایی خبر داده است. سلولهایی به نام سلولهای سرتولی و لایدیگ به ترتیب برای بلوغ اسپرم و تولید تستوسترون مورد نیاز هستند.پروفسور آدرکا معتقد است که این امر به دلیل اتصال ویروس به گیرنده های ACE2 موجود در هر دو نوع سلول است و پس از آن سلول ها می میرند و این امر منجر به ناباروری می شود.

پروفسور آدرکا مطمئن نیست که این تأثیرات قابل برگشت هستند یا در طولانی مدت ادامه می یابند. پزشكان باید شش ماه یا یك سال بیماران مشابه را معاینه كنند تا مشخص شود آیا این خسارت “وابسته به زمان” است یا نه؟ این کاری است که تیم او قصد انجام آن را دارد.این محققین قصد دارند آنزیمی به نام TMPRSS2 را نیز بررسی کنند.TMPRSS2 به ویروس در اتصال به گیرنده ACE کمک می کند و داخلی سازی آن را در سلول ها تسهیل می کند. این پدیده ممکن است بیشتر بودن میزان مرگ و میر ناشی از COVID-19 در مردان را نشان دهد.

پروفسور آلن پیسی، کارشناس برجسته باروری مردان در دانشگاه شفیلد  نیز در گفتگو با MailOnline ، اظهار داشته است که اگر ویروس کرونا باعث کاهش گذرا تولید اسپرم شود، تعجب نخواهد کرد. وی گفته است: ” حتی آنفلوانزا باعث كاهش موقت تعداد اسپرم می شود. سوال این است که آیا دائمی است و آیا قابل بازیابی است؟وی همچنین معتقد است اثبات وجود ویروس در داخل اسپرم واقعاً دشوار است. تاکنون هیچ مدرکی مبنی بر انتقال این ویروس از طریق مایع منی یا مایعات واژن وجود ندارد.

نکته مهمی که باید برای نسبت‌دادن این عارضه به کووید-19 مدنظر داشته باشیم این است که ویروس برای آسیب به سلول‌های جنسی ابتدا باید وارد جریان خون شده و از این طریق به اندام‌های مختلف بدن ازجمله بیضه انتقال پیدا کند. اما بر اساس مطالعات منتشرشده تاکنون هیچ سازوکار مشخصی برای انتقال ویروس کرونا به جریان خون مشاهده نشده است. هنوز هیچ کس نمی داند که این مشکل چقدر شدید است و این اثرات قابل برگشت هستند یا خیر.

عفونت به عنوان یک دلیل زمینه ای احتمالی برای ناباروری مردان پذیرفته شده است.به عنوان مثال اوریون ممکن است در طولانی مدت بر باروری بیماران مرد تأثیر بگذارد و باعث آزواسپرمی شود، بنابراین می دانیم ویروس ها می توانند چنین تاثیری داشته باشند.

کرونا

مطالعات اولیه در مورد اثرات کروناویروس بر ناباروری مردان

 پیش تر دانشمندان اشاره کرده بودند که کاهش تعداد اسپرم در مردان می تواند به دلیل  تب که یکی از علایم بیماری کرونا می باشد، اتفاق بیفتد. هر گونه عفونت ویروسی مانند  Covid-19 می تواند منجر به تب درجه بالا و کاهش تعداد و تحرک  اسپرم به طور موقت شود.به طور کلی اعتقاد بر این است که تب شدید می تواند برای عملکرد طبیعی بیضه ها مضر باشد. تب یکی از ویژگی های قابل توجه COVID ‐ 19   است و بنابراین ممکن است نقش مهمی در اختلال عملکرد بیضه داشته باشد. سلولهای زایا می توانند با سرعت نرمال در دمای کمتر از 8/37 درجه سانتیگراد ایجاد شوند.

با این حال، درجه حرارت بالاتر ممکن است باعث آسیب غیر قابل برگشت به سلولهای زایا شود. تحقیقات تأیید می کند که درجه حرارت بالا می تواند منجر به توقف میوزی سلولهای زایا شود. از طرف دیگر گزارش های محققان نشان داده است کهاکثر مردان مبتلا به عفونت فعال دارای سطح تستوسترون و دی هیدروتستوسترون پایین هستند.

مکانیسم های درگیری کروناویروس و باروری مردان

باروری مردان ممکن است از دو طریق  توسط ویروس کرونا ویروس درگیر شود:

  • اثرات مستقیم سیتوپاتیک ناشی از تکثیر ویروس و انتشار ویروس در بیضه
  • آسیب غیرمستقیم به باروری مردان ناشی از آسیب شناسی ایمنی.

ویروس هایی مانند HEV 26 و ZIKV ، 27 ، 28  می توانند در دستگاه تولید مثل مردان تکثیر شوندو در نهایت منجر به آتروفی بیضه و ناباروری مردان شوند.

SARS ‐ CoV-2 نیز از طریق اتصال ACE2 و از طریق پرایمینگ توسط TMPRSS2 وارد سلول می شود. ACE2 فقط در سلولهای اسپرماتوژنیک و سلولهای سوماتیک بیضه بیان می شود. ACE2 نشان می دهد پتانسیل بالایی برای آسیب بیضه و اختلال اسپرماتوژنز دارد.

TMPRSS2، به عنوان یک ماده ضروری پروتئاز برای عفونت ویروسی، در اسپرماتوگونی و اسپرماتید بیان می شود. بیان همبستگی ACE2 و TMPRSS2 در سلولهای اسپرماتوگونی و لایدیگ نشان می دهد که بیضه در معرض خطر می باشد که در برابر عفونت SARS ‐ CoV ‐ 2 آسیب پذیر است و  ممکن است منجر به آتروفی بیضه و ناباروری مردان شود.

جالب است که بیان بیضه ACE2 مربوط به سن است. بالاترین بیان در بیماران 30 ساله ثبت شده است که بالاتر از افراد 20 ساله است، در حالی که بیماران 60 ساله پایین ترین سطح بیان را نشان می دهند.این امر ممکن است نشان دهد که بیماران جوان پسر در معرض خطر بیشتری برای آسیب بیضه توسط COVID-19 نسبت به بیماران مسن هستند.

از طرف دیگر کروناویروس می تواند باعث کاهش تعداد سلول های لیدیگ شود. سلول های لیدیگ که در فضای بینابینی سمی نفروس توبول وجود دارند آندروژن ها را تولید می کنند. تکثیر SARS ‐ CoV ‐ 2 در سلول های لیدیگ تولید کننده تستوسترون ممکن است تولید تستوسترون را مختل کند.

اثر کرونا ویروس بر ریزمحیط بیضه

علاوه بر این، ویروس کرونا ممکن است به طور مستقیم ریز محیط بیضه را که از اسپرماتوژنز پشتیبانی می کند مختل کند. در خروس های آلوده به CoV ، تجزیه و تحلیل بافت شناسی نشان داد که اختلال در لوله های اسپرم ساز و از بین رفتن غشای پایه، منجر به تخریب ریز محیط اسپرماتوژنز می شود، که به کاهش غلظت اسپرم زنده کمک می کند. بنابراین، احتمالاً تخریب بیضه بواسطه چندین عامل همپوشانی شده  اتفاق می افتد. از طرف دیگر بیضه عضوی با امتیاز ایمنی بالا  است.

سد خونی – بیضه ای (BTB)

سد خونی – بیضه ای (BTB) از بیضه ها در برابر حمله پاتوژن محافظت می کند. این سد تعادل ریز محیط بیضه و سلامت باروری مردان را در محیط پیچیده اپیتلیوم اسپرم ساز حفظ می کند.  رشد بافت بیضه از سلولهای ایمنی و سیتوکین های آنها سود می برد و پاسخ ایمنی برای کنترل و از بین بردن عفونت ویروسی بسیار حیاتی است.با این حال، عفونت و التهاب ممکن است تعادل سیستم ایمنی بدن را از بین ببردیا از طریق نقص ایمنی یا بیش فعالی، ممکن است منجر به اثرات مخربی در انسان شود.

سد خونی – بیضه ای ممکن است مانعی کامل برای ویروس های تحت التهاب سیستمیک یا موضعی نباشد. برای از بین بردن عفونت ویروس، طوفان سیتوکین های التهابی می تواند لکوسیت ها را بکار گیرد، در نتیجه بواسطه التهاب  نفوذ لکوسیت ها در مراکز بین بافتی بیضه ها را شاهد خواهیم بود. این تغییر به عنوان یکی از ویژگی های ارکیت بیضه مردان نیز شناخته می شود که  ممکن است منجر به ناباروری شود. در واقع، احتمال زیادی وجود دارد که مردان مبتلا به SARS ‐ CoV ‐ 2 از یک سندرم شبیه ارکیت رنج ببرند.

طوفان سیتوکین های التهابی و ناباروری مردان

تحقیقات اولیه نشان  داده است که بسیاری از موارد کشنده  COVID-19 ناشی از فعال شدن بیش از حد سیستم ایمنی بدن فرد است. درک بهتر این پدیده می تواند در جلوگیری از اثرات کشنده ویروس موثر باشد. این وضعیت به عنوان طوفان سیتوکین شناخته می شود.

سندرم آزادسازی سیتوکین

زمانی رخ می‌دهد که تعداد زیادی از گلبول‌های سفید  فعال شده و همگی سیتوکین‌های التهابی رها می‌کنند که به نوبه خود، تعداد بیشتری از گلبول‌های سفید را تحریک و فعال می‌کند. سلول‌های دفاعی یادشده، توسط سلول‌های آلوده‌شده‌ای فعال می‌شوند که در اثر آپوپتوز یا نکروز می‌میرند. این اتفاق زمانی می‌افتد که دستگاه ایمنی، مشغول مبارزه با عوامل بیماری‌زا است، چرا که سیتوکین‌ها در واقع، به سلول‌های ایمنی همچون  T  و ماکروفاژها علامت می‌دهند تا به محل عفونت حمله‌ور شوند. علاوه بر آن، سیتوکین‌ها این سلول‌های ایمنی را تحریک می‌کنند و سبب می‌شوند تا آنها، میزان بیشتری سیتوکین ترشح کنند.

مانند سایر مولکول های سیگنالینگ (از جمله هورمون ها)، سیتوکین ها نیز می توانند وارد جریان خون شوند. آنها می توانند کل بدن را تحت تأثیر قرار داده و منجر به سپسیس شود. مقادیر زیادی سیتوکین می تواند باعث التهاب گسترده (سیستمیک) شود که ممکن است به اندام های مختلف بدن آسیب برساند. برخی از سیتوکین ها نیز می توانند رگ های خونی را تحت تأثیر قرار دهند. حتی باعث افت چشمگیر فشار خون شوند.

این امر خون رسانی را محدود می کند و باعث از کارافتادگی بافت ها و اندام های حیاتی از جمله قلب، ریه ها، مغز و کلیه ها و عدم اکسیژن رسانی می شود. طوفان سیتوکین منجر به مرگ و میر بالای ” آنفلوانزای مرغی ” H5N1 در سال 2005 بود.کارشناسان معتقدند که این طوفان ممکن است در همه گیری های قبلی مانند همه گیری آنفولانزای اسپانیا در پایان جنگ جهانی اول نقشی داشته باشد که منجر به کشته شدن نزدیک به 50 میلیون نفر شد.

بیضه آلوده به SARS

از طرف دیگر در بیضه های آلوده به SARS، تجزیه و تحلیل ایمونوهیستوشیمی نشان داده است که مقدار زیادی از رسوب IgG در اپیتلیوم لوله های اسپرم ساز و همچنین در سلولهای زایای تخریب شده و سرتولی  وجود دارد. وجود رسوب خطی IgG و کمپلمان در غشاء پایه توبول نشانه تولید آنتی بادی بر ضد آنتی ژن غشــاء پایـه است.

نتیجه گیری

برای نتیجه گیری نیاز به زمان و مطالعات بیشتر با جامعه آماری بزرگتر است. هنوز نتایج دقیقی در این باره منتشر نشده است.

 

فاکتورهای-پیش-بیضه-ای-و-ناباروری-در-مردان

فاکتورهای پیش بیضه ای و ناباروری در مردان

فاکتورهای پیش بیضه ای علل ناباروری در مردان

در این مقاله در ارتباط فاکتورهای پیش بیضه ای که منجر به ناباروری مردان می شود صحبت خواهیم کرد.

دلایل مختلفی وجود دارد که می تواند مردان را به ناباروری سوق دهد ، از جمله فاکتورهای پیش بیضه ای. به این ترتیب نقص در مورفولوژی ، تعداد و تحرک اسپرم منجر به ناباروری در مردان می شود.

تولید اسپرم توسط یک سیستم هورمونی پیچیده که از مغز شروع می شود و به بیضه ختم می شود ، تنظیم می شود. هورمون های مختلف ، ژن های کروموزوم Y و عوامل درون ریز درون ریز و پاراکرین در تشکیل آن نقش دارند. شایعترین عوامل پیش بیضه ای شامل دیابت ، مشکلات تیروئید ، هایپر پرولاکتینمی و غیره است.

1-محور هیپوتالاموس – هیپوفیز

غده هیپوفیز مسئول ترشح هورمون های لازم برای تشکیل اسپرم است: FSH  (هورمون تحریک کننده فولیکول) و LH(هورمون لوتئین ساز).

در بیضه ، اسپرماتوگونی ها سلول های بنیادی هستند که برای ایجاد اسپرم متمایز می شوند. با این حال ، سلول های دیگری نیز وجود دارند که برای تنظیم صحیح هورمونی لازم هستند.

سلول های لایدیگ: گیرنده های غشایی خاصی برای  LH(هورمون لوتئین ساز) دارند. وقتی LH به سلولهای لایدیگ می رسد، ترشح تستوسترون صورت می گیرد، هورمونی که برای تشکیل اسپرم مورد نیاز است.

سلول های سرتولی:سلول های پشتیبانی هستند که با رسیدن FSH به آن ها ، فاکتورهایی که برای تولید اسپرم لازم می باشد را ترشح می کنند. که این فاکتورها نیز بر روی سلول های لایدیگ عمل می کنند تا تستوسترون بیشتری ترشح کنند.

سلول های زایا یا اسپرماتوگونی: سلول های بنیادی که با تقسیمات پی در پی باعث به وجود آمدن اسپرم می شوند. برای این منظور ، آن ها به وجود محرک های هورمونی نیاز دارند.

هنگامی که سطح تستوسترون بالا و کافی باشد، ترشح هورمون LH را از مغز مهار می کند. به این ترتیب ، با حفظ سطح مناسب هورمون ها برای تشکیل اسپرم ، ترشح GnRH و FSH تنظیم می شود.

فاکتورهای-پیش-بیضه-ای-و-ناباروری-در-مردان

2-ارزیابی پایه ای در مردان

به طور خلاصه ، یک ارزیابی اساسی که از مردی که به یک مرکز مشکلات ناباروری مراجعه می کند انجام خواهد شد:

سابقه پزشکی و جنسی :معاینه عمومی بیمار.

تجزیه و تحلیل مایع منی: تعیین پارامترهای مختلف منی از جمله غلظت، تحرک یا مورفولوژی به منظور بررسی کیفیت آن.

ارزیابی غدد درون ریز: برای تعیین نارسایی اولیه بیضه. این ارزیابی شامل یک آزمایش خون است که در آن پارامترهای هورمون های مختلف تعیین می شود.

آزمایش ژنتیک: به ما اجازه می دهد تا تغییرات در کاریوتیپ یا ریز حذف در کروموزوم Y را که در بیماران با تغییر در اسپرماتوژنز شایع است ، رد کنیم.

آزمون های تخصصی:تکه تکه شدن  DNA.

3-علت

همانطور که دیدیم، چرخه ی هورمونی باید کاملاً تنظیم شود تا سیگنال ها منجر به تشکیل کافی اسپرم شوند. برخی از دلایل ناباروری فاکتور پیش بیضه ای در زیر نشان داده شده است.

3-1- هایپوگنادوتروفیک هایپوگنادیسم اولیه

هیپوگنادیسم تغییری است که با نارسایی بیضه ها در ترشح تستوسترون و / یا اسپرم مشخص می شود. در مورد  هیپوگنادوتروپیک هایپوگنادیسم، که هیپوگنادیسم اولیه نیز نامیده می شود، هیپوتالاموس و غده هیپوفیز به طور طبیعی کار می کنند.

مسئله این است که سلول های لایدیگ با وجود داشتن مقدار لازم FSHو LH قادر به تولید تستوسترون کافی نیستند. در نتیجه ، اسپرم به درستی تولید نمی شود. بنابراین ، مشکل در اینجا در یک اختلال اولیه، مادرزادی یا اکتسابی در بیضه ها مشاهده می شود.

علل می تواند متنوع باشد و شامل موارد زیر باشد:

  • تغییرات ژنتیکی ، مانند سندرم کلاین فلتر ، سندرم نونان و غیره
  • بیماری های سیستمیک ، مانند نارسایی مزمن کلیه ، سیروز کبدی و غیره
  • بیماری های عفونی.
  • تغییر در گیرنده گنادوتروپین.
  • موارد دیگر مانند نارسایی خود ایمنی بیضه ، یعنی عدم وجود بیضه.

د هایپرگونادوتروپیک هایپوگنادیسم، بیضه ها ممکن است کوچک باشندو منجر به اولیگوزواسپرمی یا آزواسپرمی شوند، به ترتیب عدم وجود اسپرم کم یا کامل. در درمان این بیماری از تستوسترون استفاده می شود.

3-2 –  هایپوگنادوتروفیک هایپوگنادیسم ثانویه

اصطلاح هیپوگنادوتروپیک هیپوگنادیسم به نوعی هیپوگنادیسم ناشی از نارسایی بیضه ثانویه به بیماری هیپوتالاموس هیپوفیز اطلاق می شود. به طور کلی ، این بدان معنی است که می تواند به تغییرات هیپوتالاموس یا غده هیپوفیز نسبت داده شود.

برخی از عوامل خطر عبارتند از:

  • آسیب به غده هیپوفیز یا هیپوتالاموس در اثر جراحی ، آسیب ، تومور ، پرتودرمانی و …
  • ناهنجاری های ژنتیکی.
  • تجمع آهن در بدن.
  • استرس شدید
  • بیماری های مزمن طولانی مدت.
  • استفاده از داروها ، داروهای استروئیدی یا مواد افیونی
  • یک تغییر ارثی در این هیپوگنادیسم به نام سندرم کالمن وجود دارد که در آن بیماران ممکن است فاقد بویایی (آنوسمی) نیز باشند.

درمان این بیماری به منشأ آن مشکل بستگی دارد ، اما یک راه حل ممکن برای درمان جایگزین کردن هورمون است که عمل بیضه را تحریک کرده و غلظت هورمون های جنسی را افزایش می دهد.

3-3- دیابت

دیابت با افزایش سطح گلوکز خون منجر به کاهش کیفیت اسپرم مشص می شود و در  DNA تغییراتی را ایجاد می کند که منجر به شکست DNA می گردد.

3-4- مشکلات تیروئید

غده تیروئید یک غده درون ریز است که هورمون های مختلفی ترشح می کند. کم کاری تیروئید یا پرکاری تیروئید ، یعنی نقص یا تولید بیش از حد هورمون تیروئید به ترتیب باعث تغییراتی در فرآیندهای متابولیکی مختلف می شود.

همه این ها می تواند عواقبی در بلوغ اسپرم داشته باشد و بر کیفیت اسپرم تأثیر بگذارد و باعث کاهش درجه باروری شود. باید در نظر داشت که ، در مورد گواتر یا ظاهر گره هایی که تغییر آناتومیکی غده تیروئید تولید می شود اما عملکردی ندارد ، باروری تحت تأثیر قرار نمی گیرد.

3-5- هایپرپرولاکتمیا

هایپرپرولاکتیمیا  نوعی اختلال است که با افزایش سطح پرولاکتین ، هورمونی ترشح شده در جلوی غده هیپوفیز مشخص می شود. در فرآیند تولید اسپرم ، پرولاکتین ضروری است.افزایش سطح پرولاکتین منجر به کاهش ترشح FSH و LH می شود.

در نتیجه ، ممکن است اولیگوزواسپرمی  یعنی کاهش تعداد اسپرم یا حتی اختلال نعوظ و از بین رفتن میل جنسی را ایجاد کند.این تشخیص با استفاده از آزمایش خون در صبح و اجتناب از شرایط استرس انجام می شود ، زیرا بخشی از مدار هورمون استرس است.

در صورت مثبت بودن ، تصمیم دوم تعیین می شود.پس از تشخیص هایپر پرولاکتینمی و علت آن (کم کاری تیروئید ، استفاده از دارو ، آدنوم هیپوفیز و غیره) ، برای بازیابی ظرفیت تولید مثل با نرمال سازی سطح پرولاکتین باید درمان ایجاد شود.

الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا و ناباروری مردان

الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا و ناباروری مردان

الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا (OAT)  نام یک اختلال در مایع منی مردان است که منجر به ناباروری مردان می شود. در الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا سه پارامتر مختلف اسپرم به طور همزمان تحت تأثیر قرار می گیرند. این سه پارامتر شامل: تعداد، تحرک و مورفولوژی اسپرم می باشد. دلایل الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا(OAT) که باعث ناباروری مردان می شود ،متنوع است. اما در بیشتر موارد با نقص در روند اسپرماتوژنز (تولید اسپرم) یا اختلالات در سیستم تولید مثل مردان مانند واریکوسل یا عفونت های خاص مرتبط است.در نتیجه، دستیابی به یک بارداری طبیعی برای این مردان بطور قابل توجهی مشکل است و معمولا برای دستیابی به باروری، به درمان های کمک باروری مانند IVF نیاز دارند.

تعریف الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا

معنی اصطلاح الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا، در نتیجه ترکیب سه اختلال مختلف اسپرم است:

  • الیگواسپرمیا: تعداد اسپرم کمتر از 15 میلیون در میلی لیتر می باشد.
  • آستنواسپرمیا: بیش از 60 درصد اسپرم بی تحرک هستند.
  • تراتواسپرمیا: بیش از 96 درصداز اسپرم ها شکل غیر طبیعی دارند.

لازم به ذکر است که مقادیر مرجعی که برای تشخیص نمونه مایع منی با اولیگوآستنوتراتوسپرمیا استفاده می شود مقادیری است که توسط سازمان بهداشت جهانی(WHO) تعیین شده است.

الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا و ناباروری مردان

الیگوآستنوتراتوزواسپرمی یکی از دلایل ناباروری در مردان است، زیرا کیفیت پایین اسپرم ها، از رسیدن آنها به تخمک و باروری آن جلوگیری می کند.

علل الیگوآستنوزوتراتوزواسپرمیا

تعیین علل خاصی که منجر به الیگوآستنوتراتواسپرمیا شود، مشکل است.به این دلیل که الیگوآستنوتراتوسپرمیا می تواند در نتیجه ترکیبی از عوامل مختلف باشد.موارد زیر برخی از شایعترین دلایل مرتبط با الیگوآستنوتراستواسپرمیا در مردان است:

  • تغییرات هورمونی موثر بر اسپرماتوژنز
  • مصرف برخی از داروها از جمله استروئیدهای آنابولیک، داروهای ضد افسردگی و شیمی درمانی
  • نقایص مادرزادی بیضه
  • اختلالات بیضه، مانند واریکوسل
  • عفونت در مجاری منی، مانند پروستاتیت
  • مشکلات ژنتیکی که بر تولید اسپرم تأثیر می گذارد

درمان های طبیعی و اولیه برای افراد الیگوآستنوزوتراتوزواسپرمیا

اولین کاری که فرد باید بلافاصله پس از تشخیص الیگوآستنوتراتوسپرمیا  (OAT) انجام دهد این است که :

  • تغییر عادت های زندگی برای سلامتی بهتر، از جمله رژیم غذایی متعادل و ورزش، ترک عادت های ناسالم نیز برای بهبود کیفیت اسپرم در طی چند ماه بسیار مهم است.
  • برخی از مکمل های ویتامینی  و داروهای طبیعی نیز می توانند مفید باشند.
  • استرس اکسیداتیو می تواند تأثیر بسیار منفی بر اسپرم ها داشته باشد. به همین دلیل ، افزودن آنتی اکسیدانت هایی مانند ویتامین E ، ویتامین C و گلوتاتیون به رژیم غذایی می تواند به کاهش تأثیر استرس اکسیداتیو کمک کند.

درمان الیگوآستنوزواسپرمیا

درمان الیگوآستنوتراتوسپرمیا (OAT) بسته به علت آن متفاوت است.اگر علت آن عدم تعادل هورمونی باشد، برخی از داروها می توانند به فرد کمک کنند تا باروری خود را دوباره بازیابی کند.اگر علت الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا ناشی از عفونت باشد، درمان آنتی بیوتیک مورد نیاز است. اما در موارد جدی تر، ممکن است نیاز به جراحی باشد. با این حال، اکثر بیماران مبتلا به الیگوآستنوتراتوزواسپرمیای شدید، چاره ای جز مراجعه به مراکز درمان ناباروری و استفاده از تکنیک های کمک باروری (ART) برای دستیابی به باروری ندارند.زیرا اختلالات اسپرم در بیشتر موارد قابل درمان نیستند.هنگامی که الیگوآستنوتراتوسپرمیا (OAT)  به علت ایدیوپاتیک (ناشناخته) باشد، مناسب ترین گزینه ی درمان  تکنیک های کمک باروری است.

تکنیک های کمک تولید مثلی(ART)

اگر بارداری پس از یک سال تلاش برای باردار شدن  در موارد الیگوآستنوتراتواسپرمیای (OAT) شدید حاصل نشود، برای دستیابی به باروری استفاده از تکنیک های کمک تولیدمثلی لازم و ضروری است. در موارد الیگوآستنوتراتواسپرمیای (OAT)  شدید، تکنیک های کمک تولیدمثلی مورد استفاده شامل روش IVF (لقاح آزمایشگاهی)و یا روش ICSI (تزریق اسپرم داخل سیتوپلاسمی) می باشد.

پس از جمع آوری نمونه مایع منی، برای جنین شناسان این امکان وجود دارد که نمونه را در زیر میکروسکوپ بررسی کرده و اسپرم هایی با بهترین تحرک و مورفولوژی برای تزریق مستقیم به سلول تخمک انتخاب کنند.

چگونه الیگوآستنوتراتوزواسپرمی تشخیص داده می شود؟

الیگوآستنوتراتوسپرمیا هیچ علامتی در مردان ندارد که باعث شود آن ها شک کنند که آن ها نابارور هستند.به منظور تشخیص هر گونه اختلالی، داشتن سمینوگرام و ارزیابی پارامترهای تعداد ، تحرک و مورفولوژی اسپرم برای مردان ضروری است. الیگوآستنوتراتوسپرمیا زمانی در نظر گرفته می شود که کمتر از 15 میلیون اسپرم در هر میلی لیتر مایع سمن وجود داشته باشد .همچنین تحرک اسپرم کمتر از 40٪ و درصد اسپرم های طبیعی کمتر از 4٪ باشد.

آیا می توان اولیگواستنوتراتوزواسپرمی را درمان کرد؟

بسته به علت الیگوآستنوتراتوسپرمیا (OAT) ، ممکن است درمان موفقیت آمیز باشد.برای مثال، الیگوآستنوتراتوسپرمیا ناشی از واریکوسل را می توان با جراحی درمان کرد. الیگوآستنوتراتوسپرمیا ناشی از هیپوگنادوتروپیک هیپوگنادیسم را می توان با داروهای هورمونی درمان کرد.در مواردی که علت دقیق الیگوآستنوتراتوسپرمیا مشخص نیست، ممکن است از درمان توسط آنتی اکسیدانت ها یا آنتی استروژن ها استفاده شود. این درمان ها باید حداقل سه ماه طول بکشد که البته اثربخشی آنها ثابت نشده است. بنابراین ، فقط تعداد کمی از بیماران مبتلا به الیگوآستنوتراتوزواسپرمیا وجود دارد که می توانند از یک درمان خاص بهره مند شوند.بقیه بیماران می توانند از درمان های تجربی استفاده کنند و سعی کنند یک سبک زندگی سالم داشته باشند. در بیشتر موارد، استفاده از روش های کمک تولید مثلی تنها روش درمانی برای این افراد است.

میزان موفقیت IUI در بارداری خانم هایی که همسرانشان مبتلا به اولیگواستنوتراتوزواسپرمیا چقدر است؟

میزان موفقیت IUI در بارداری در بیماران مبتلا به الیگوآستنوتراتوسپرمیا بسیار کم است. بهترین درمان برای این بیماران با توجه به اینکه احتمال دستیابی به باروری در این افراد بسیار مشکل است، استفاده از روش ICSI (تزریق اسپرم داخل سیتوپلاسمی) می باشد.

میزان سقط در خانم هایی که همسرانشان مبتلا به الیگوآستنوتراتوسپرمیا چقدر است؟

به طور کلی، الیگوآستنوتراتوسپرمیا با سقط جنین همراه نیست. اما، مردان مبتلا به الیگوآستنوتراتوسپرمیا می توانند اسپرم هایی با بیماری های ژنتیکی یا کروموزومی تولید کنند که از رشد جنین جلوگیری می کند، یعنی باعث سقط جنین در زن می شود.

روش های کمک باروری در ناباروری مردان

درمان ناباروری در مردان

ناباروری مردان یکی از مشکلاتی است که بر توانایی تولید مثل در مردان تأثیر می گذارد و ممکن است از دستیابی زنان به بارداری طبیعی جلوگیری کند. با این وجود، چندین روش درمانی پزشکی و همچنین روش های کمک باروری برای حل مشکلات باروری مردان و پدر دار شدن آن ها وجود دارد.

 

 

اصلی ترین عواملی که می تواند بر باروری مردان تأثیر بگذارد:

فاکتورهای پیش از بیضه ای یا غدد درون ریز

این فاکتورها به دلیل اختلالاتی در تولید و / یا ترشح هورمون های مردانه که تنظیم کننده اسپرماتوژنز یا رشد اندام های جنسی مردانه هستند، ایجاد می شوند.

فاکتورهای بیضه ای

این فاکتور ها  بطور خاص در بیضه یافت می شوند که به دلایل ژنتیکی یا اکتسابی ، اسپرم به درستی تولید نمی شود.

فاکتورهای پس از بیضه ای

این ا ختلال به دلیل انسداد مجاری منی است که اسپرم را از بیضه به مجرای ادراری منتقل می کند.

فاکتورهای اسپرم

این ناباروری در اثر تغییر در کیفیت اسپرم مانند غلظت ، مورفولوژی و / یا تحرک ایجاد می شود.

 

2- درمان های پزشکی و طبیعی

بسیاری ازموارد ناباروری در مردان را می توان با دارو درمان کرد.  این موارد شامل تغییراتی در سیستم غدد درون ریز می باشد که به عنوان محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-بیضه شناخته می شوند. در مواجهه با این وضعیت ، تجزیه و تحلیل هورمونی برای تعیین اینکه هورمون ها به طور صحیح تولید می شوند یا خیر ، توصیه می شود. وقتی مشکل دستیابی به بارداری به دلیل انسداد در مجاری منی باشد ، می توان  این انسداد را جراحی کرد.

در بسیاری از موارد ، با جراحی می توان انسداد فیزیکی را که مانع عبور اسپرم می شود از بین برد و یا در صورت لزوم ، ترمیم مجاری دفران را انجام داد تا اسپرم بتواند به طور صحیح در انزال خارج شود.

علاوه بر درمان های پزشکی ، درمان های طبیعی برای ناباروری مردان نیز وجود دارد. بیشترین موارد توصیه شده و مورد استفاده آن هایی است که بر پایه مکمل های ویتامینی و آنتی اکسیدان هایی مانند ویتامین E و L- کارنیتین ساخته شده اند. این مکلمل ها می توانند تا حدی کیفیت منی را در موارد ی بهبود بخشد.

ماکا پرو همچنین به عنوان یک درمان طبیعی برای ناباروری مردان به طور گسترده ای شناخته می شود. به دلیل محتوای بالای پتاسیم ، باعث تبادل سلولی و انتقال پیام های عصبی می شود. یکی از مفیدترین خواص آن ، کاهش استرس اکسیداتیو  در برخی از  سلول هابه ویژه سلول اسپرم است.

اکثر متخصصان اورولوژی یک رژیم غذایی سالم ، سرشار از:

  • میوه ها
  • سبزیجات
  • ماهیان روغنی با محتوای بالای اسیدهای چرب
  • امگا 3

را  توصیه می کنند.

3- روش های کمک باروری و ناباروری مردان

وقتی درمان های طبی یا طبیعی نتواند مشکل باروری مردان را حل کنند، استفاده از تکنیک های کمک  باروری در صورت تمایل به فرزند دار شدن، ضروری می باشد. معمولاً ، وقتی زن و شوهر به دلیل مشکلات باروری تصمیم می گیرند به کلینیک درمانی روند، پزشک ناباروری آزمایشات مختلفی را انجام می دهد تا بداند چه چیزی مانع باروری آن ها شده است.

در مورد زنان ، آزمایشات رایج مربوط به وضعیت ذخیره تخمدان آن ها و همچنین رد هر نوع بیماری یا ناهنجاری در سیستم تولیدمثلی آن ها می باشد. اگر می خواهید به طور دقیق تری بدانید که این آزمایشات شامل چه مواردی است ، پست زیر باید مورد توجه شما قرار گیرد:

آزمایشات باروری مردان

در مردان ، علاوه بر معاینه فیزیکی ، تجزیه و تحلیل هورمونی ، رایج ترین آزمایش ، سمینوگرام برای تعیین کیفیت نمونه منی است. برای اینکه بهتر بدانید سمینوگرام از چه چیزهایی تشکیل شده و چگونه ساخته می شود ، باید پست زیر را بخوانید:

گزارش تجزیه و تحلیل مایع منی چیست؟

بسته به نتیجه این تجزیه و تحلیل ها ، پزشک مناسب ترین روش درمانی باروری را توصیه می کند. در میان آن ها موارد زیر وجود دارد.

 

3-1تلقیح مصنوعی

این روش کمک باروری یک درمان ناباروری با پیچیدگی کم می باشد. پس از پردازش در آزمایشگاه ، یک نمونه منی کم با یک کانول تلقیح در داخل رحم قرار می گیرد و  لقاح به خودی خود اتفاق میافتد. تلقیح مصنوعی در موارد ناباروری خفیف انجام می گردد. به طور کلی ، نمونه seminal باید با این معیارها مطابقت داشته باشد.

  • MSC  ( تعداد اسپرم متحرک) بیشتر از۳۲ میلیون اسپرم متحرک
  • مورفولوژی اسپرم طبیعی با توجه به معیارهای WHO  باید بیشتر از 4% باشد.

3-2- IVF

IVF فرآیند بسیار پیچیده تری است. علاوه بر تحریک تخمدان ، برای جمع آوری تخمک ها در آزمایشگاه ،  جراحی زن تحت بیهوشی ضروری است.

اساساً لقاح آزمایشگاهی شامل جمع آوری تخمک ها و اسپرم ها ، قرار دادن آن ها در تماس یکدیگرمی باشد تا لقاح صورت گیرد و جنین های بدست آمده را به رحم مادر آینده منتقل کند. این روش در موارد شدید ناباروری مردان نشان انجام می شود ، جایی که پارامترهای منی بیشترین تغییر را دارند. مثلا:

oligospermia یا: oligozoospermia وجود کمتر از 15 میلیون اسپرم در هر میلی لیتر.

Teratospermia یا teratozoospermia مورفولوژی اسپرم طبیعی کمتر از 4٪ باشد.

Asthenozoospermia:  حرکت طبیعی اسپرم کمتر از 32% باشد.

Oligoasthenoteratospermia: ترکیبی از 3 شرایط قبلی.

Cryptozoospermia: کمتر از 100000 اسپرم در هر میلی لیتر.

3-3 ICSI

تزریق اسپرم به داخل سیتوپلاسم تخمک، یکی از روش های معمول در روش های کمک باروری است. اگرچه این تکنیک یک نوع IVF در نظر گرفته می شود ، اما نشان می دهد که لقاح در خارج از رحم زن اتفاق می افتد  و دستکاری گامت ها (تخمک و اسپرم) بیشتر است.

این  روش شامل ترزیق مستقیم اسپرم به تخمک با استفاده از میکرو پیپت ها است. در حالی که بسیاری از کلینیک ها از ICSI در همان مواردی که IVF انجام می شود ، استفاده می کنند تزریق داخل سیتوپلاسمی به طور خاص برای جدی ترین موارد ناباروری مردان طراحی شده است.

برخی از این موارد عبارتند از:

آستنواسپرمیا: در این اختلال تحرک اسپرم کاهش می یابد. اگر این سلول ها نتوانند به تخمک برسند ، علی رغم اینکه سایر پارامترها رضایت بخش باشد لقاح به سختی اتفاق می افتد. تزریق مستقیم اسپرم به تخمک این مشکل را برطرف می کند.

آزواسپرمی: عدم وجود اسپرم در انزال می باشد. از آنجایی که برای بارورسازی حداقل یک تخمک تنها به یک اسپرم مورد نیاز است ، یافتن برخی از اسپرم های زنده در نمونه منی کافی است. اگر اسپرم در انزال یافت نشود ، می توان مستقیماً آن ها را از بیضه جمع آوری کرد. برای انجام این کار ،  یکی از این 3 روش ضروری است:

بیوپسی بیضه: این روش شامل ایجاد برش در کیسه بیضه برای دسترسی مستقیم به بافت بیضه در محل تولید اسپرم و بدست آوردن نمونه است. این روش با جراحی و تحت بی حسی موضعی انجام می شود.

آسپیراسیون اپیدیدیم: در  این روش نمونه  اسپرم از اپیدیدیم  ، عضوی که در بالای بیضه قرار دارد ، با عمل جراحی گرفته می شود

آسپیراسیون بیضه: این فرآیند بسیار شبیه فرآیند قبلی است. تفاوت در ناحیه آسپیراسیون است ، که در این مورد ، خود بیضه است.

4- دیگر تکنیک های کمک باروری

3 تکنیک ذکر شده در بالا روش های اساسی مورد استفاده در تکنیک های کمک باروری است . با این حال ، روش های مکمل دیگری نیز برای این ها وجود دارد که می تواند در موارد خاص ناباروری مردان استفاده شود.آن ها حتی اثر لقاح آزمایشگاهی معمولی یا ICSI را حتی بیشتر می کنند. این تکنیک ها عبارتند از:

4-1 IMSI

این روش ، با نام (Intrcytoplasmic Morphologically Selected Sperm Injection (IMSI ، یکی از انواع ICSI است. در روش  IMSI از میکروسکوپ با بزرگنمایی 6000 استفاده می کند ،  این بزرگنمایی ماکروسکوپی به جنین شناس اجازه می دهد تا مورفولوژی اسپرم را با جزئیات بیشتر ارزیابی کند تا بهترین اسپرماتوزوا را انتخاب کند..

4-2- MACS

روش MACS ، مرتب سازی سلول فعال مغناطیسی ، شامل فیلتر کردن منی از طریق یک سیستم ستونی برای حذف اسپرم های مرده از نمونه است. در این روش با استفاده از ذراتی که در برخی از اجزای سلولی سلول های مرده بیان شده ، امکان شناسایی سلول های سالم از مرده وجود دارد.

4-3- PICSI

همچنین به عنوان ICSI فیزیولوژیکی شناخته می شود. روال مشابه ICSI معمولی انجام می شود.تفاوت در این است که قبل از انجام ریز تزریق ، انتخاب خاصی از اسپرم انجام می شود. اسپرماتوزوئیدها در ظرف مخصوصی قرار می گیرند که حاوی مناطقی با محتوای بالای اسید هیالورونیک است. اسپرم به کمک گیرنده های موجود در ناحیه سر ، این مولکول را تشخیص می دهد. با استفاده از این تکنیک اطمینان حاصل می شود که اسپرماتوزوئیدها قادر به شناسایی مولکولی هستند که تخمک را پوشانده و با آن متصل می شوند.

فاکتورهای پس از بیضه ای و ناباروری مردان

فاکتورهای پس از بیضه ناباروری مردان – علل و درمان آن

فاکتورهای پس از بیضه ای در مردان نابارور به فاکتور هایی گفته می شود که پس از تولید اسپرم و ترک بیضه، اسپرم را تحت تأثیر قرار می دهند. معمولاً علت اصلی این نوع ناباروری به خاطر انسداد در مجاری منی می باشد که از خروج انزال توسط مجاری جلوگیری می کند.

علت

دلایل ناباروری به خاطر فاکتورهای پس از بیضه ای،  مربوط به حمل و نقل اسپرم و / یا منی است. عدم انزال به عنوان  anejaculation شناخته می شود. در این حالت ، مرد قادر به دفع منی یا  مایعی که اسپرماتوزوئید را حمل می کند، نمی باشد .

از طرف دیگر ، ممکن است انزال وجود داشته باشد، اما در سمن، اسپرم وجود نداشته باشد یا غلظت آن بسیار کم باشد. این تغییرات به ترتیب به آزواسپرمی و الیگوزواسپرمی معروف هستند. در هر دو مورد ، دستیابی به یک بارداری طبیعی بسیار پیچیده یا غیرممکن خواهد بود.

1- انسداد مجرای منی

مجاری منی یا اسپرم، مجاری هستند که اسپرم را از بیضه ها به خارج دستگاه تولید مثل مردان هدایت می کنند که در زیر به آن ها اشاره شده است:

  • اپیدیدیم
  • مجاری وازادفران
  • مجرای ادراری

هرگونه ضربه یا عفونت در هر یک از این مجاری یا قسمت های مجاور آن­ ها می تواند منجر به انسداد شود که از عبور اسپرم جلوگیری می کند. ناهنجاری دیگری که می تواند در این گروه گنجانده شود، عدم وجود مادرزادی دو طرفه واز دفرانس است . این بیماری یک تغییر ژنتیکی است که در اکثر بیماران مبتلا به فیبروز کیستیک که باعث آزواسپرمی انسدادی می شود، دیده شده است. یکی دیگر از علل های انسداد مجاری انزالی  در بزرگسالان،  وازکتومی می باشد.

2-آلودگی سمن

عفونت های باکتریایی مجاری منی یا غدد ضمیمه ای دستگاه تناسلی مردان می تواند باعث ایجاد زخم و انسداد در مجاری شود. بیماری هایی که در زیر به آن اشاره شده است سبب انسداد مجاری انزالی می گردد.

  • پروستاتیت: عفونت و التهاب پروستات.
  • اپیدیدیمیت: ، عفونت و التهاب اپیدیدیم.
  • دفرنتیت: عفونت و التهاب حفره های مجاری.
  • عفونت مجرای ادراری: عفونت و التهاب مجرای ادرار.

اگر می خواهید در این مورد بیشتر بخوانید، توصیه می کنیم پست های دیگر سایت را که با عنوان  را وارد کنید: عفونت های اسپرم و و ناباروری مردان ، عفونت و التهاب اپیدیدیم. می باشد را مطالعه کنید.

3-ناتوانی جنسی

ناتوانی جنسی یا اختلال نعوظ به ناتوانی مرد در حفظ آلت تناسلی گفته می شود در این بیماری مرد به ندرت از رابطه جنسی لذت می برد. بدیهی است که اگر مرد نتواند رابطه جنسی برقرار کند، احتمال بارداری در زن از بین می رود.

4-انزال برگشتی

انزال رتروگراد تغییر در دستگاه تناسلی مردان است که شامل ناتوانی مرد در دفع منی از طریق مجرای ادرار است. در این بیماری ، انزال مرد در مثانه قرار می گیرد و امکان یافتن اسپرم در ادرار را فراهم می کند. دلایل احتمالی انزال رتروگراد دیابت ، فشار خون و جراحی در پروستات ، کیسه صفرا یا مجرای ادرار است.

درمان برای رسیدن به بارداری

اولین علامتی که ممکن است نشان دهنده تغییر در مجاری منی باشد، تعداد کم اسپرم در آزمایش سمینوگرام است. مردان مبتلا به  الیگوسپرمیا ( تعدادکم اسپرم) با لقاح آزمایشگاهی (in vitro)  می توانند به بارداری موفق دست پیدا کنند. اما هنگامی که مرد با آزواسپرمی تشخیص داده شود ( یعنی عدم وجود اسپرم در بدن) در این حالت ، دو اتفاق می تواند رخ دهد: یا مرد مبتلا به آزواسپرمی انسدادی است یا مبتلا به آزواسپرمی غیر انسدادی می باشد.

در آزواسپرمی انسدادی ، مرد در بیضه هاش اسپرم تولید می کند، اما اسپرم ها نمی توانند به بیرون منتقل شوند . بنابراین، جمع آوری اسپرم با روش هایی مانند بیوپسی بیضه یا آسپیراسیون اپیدیدیم ضروری خواهد بود. در سایت اسپو می توانید در ارتیاط با بیوپسی بیضه مطالعه کنید.

بیوپسی بیضه :

نمونه برداری از بیضه یا همان بیوپسی بیضه بدلیل عدم اسپرم در مایع انزالی انجام می گیرد. در این نمونه برداری یک تکه کوچک از بیضه برداشته می شود. البته این تکه های نمونه می تواند از یک بیضه یا هر دو بیضه برداشته شود. تکه های نمونه گیری شده برای بررسی از نظر کیفیت اسپرم و وجود اسپرم مورد ارزیابی قرار می گیرد. از اسپرم های بدست آمده برای باروری تخمک ها با استفاده از تزریق اسپرم داخل سیتوپلاسمی  ICSI و به دست آوردن جنین استفاده می شود.

آسپیراسیون اپیدیدیم:

آسپیراسیون اسپرم به طور مستقیم از اپیدیدیم صورت می گیرد. اپیدیدیم لوله ای است که در پشت بیضه ها قرار گرفته است. اسپرم در اپی دیدم بالغ می شود ، بنابراین میتوان اسپرم با کیفیت بهتری را با این روش به دست آورد.

مجاری اسپرماتیک یا انزالی چیست؟

مجاری اسپرم از اپیدیدیم، مجاری انزالی و مجرای ادرار تشکیل شده است. آن ها مجموعه ای از مجاری را تشکیل می دهند که وظیفه آن ها آزاد کردن اسپرم به خارج از طریق انزال است.

 

 

 

 

آندروپوز ؛ یائسگی مردان

آندروپوز چیست؟

آندروپوز به عنوان یائسگی مردان شناخته می شود. میل جنسی کاهش می یابد و احساس ضعف و بدخلقی در فرد بروز می کند. آندروپوز مرحله ای در زندگی مردان است که در آن به تدریج تولید تستوسترون (هورمون مردانه تولید شده در بیضه ها) کاهش می یابد. در نتیجه، ظرفیت های جنسی، قدرت و توانایی های مردان نیز کاهش می یابد.

آیا آندروپوز قابل تشخیص است؟

در حالی که پزشکان می توانند این علائم را درمان کنند، تشخیص یائسگی مردان دشوار است. دلیل این امر این است که علائم در بسیاری از موارد ممکن است هیچ ارتباطی با کمبود تستوسترون نداشته باشد بلکه با سایر شرایط ارتباط دارد. اگرچه افزایش سن تاثیرات مختلفی بر هورمون های مردانه می ‎گذارد اما با این حال این وضعیت مشابه روند یائسگی خانم ها نیست. برخی محققان علائم این وضعیت را با وضعیتی به نام کاهش آندروژن در مردان مسن یا هیپوگنادیسم دیررس مرتبط می ‎دانند. این امر که غده ها و ارگان هایی که سلول های جنسی را تولید می ‎کنند با افزایش سن دچار تضعیف عملکرد می‎شوند، امری کاملا طبیعی است.

آندروپوز از چه سنی شروع می شود؟

از سن 30 به بعد مقدار تستوسترون 1٪ از کل کاهش می یابد، تا زمانی که در سن 70 سالگی به 50٪ کاهش می یابد. از طرف دیگر، گلوبولین حمل کننده هورمون های جنسی، SHBG (گلوبولین متصل به هورمون جنسی) در حالی که تستوسترون کاهش می یابد؛ افزایش می یابد و از عملکرد آن جلوگیری می کند.
در بدن یک مرد سالم تجمع تستوسترون در ساعات اولیه روز به اوج خود و در بعد از ظهر به پایین‌ترین سطح می‌رسد. معمولاً میزان طبیعی تستوسترون در هر لیتر خون بین ۱۲ تا ۳۰ نانومول است. عواملی چون میزان خواب، استرس، اضافه وزن و میزان تحرک می‌توانند در کاهش و افزایش ترشح این هورمون مؤثر باشند. هنگامی که این میزان از ۸ نانومول کمتر شود، پزشک معالج درمان هورمونی را توصیه می‌کند.

آیا آندروپوز مانند منوپوز است؟

این مفهوم با یائسگی زنان قابل مقایسه است، اما تفاوت در این است که مدت زمان طولانی تر است و تغییرات خلقی و علائم آن نسبت به یائسگی زنان شدیدتر است. با این وجود، تفاوت اصلی در این است که مردان باروری خود را با آندروپوز از دست نمی دهند و فقط باروری کاهش می یابد. چندین مطالعه ثابت کرده است که مردان بالای 50 سال هنوز بارور هستند.

علائم آندروپوز

علائم آندروپوز می توانند با استرس اشتباه گرفته شوند. بعلاوه، در بسیاری از مردان پذیرش این مسئله که در رابطه با هورمون های جنسی مردانه خود مشکلی دارند، سخت است. علاوه بر این، از آنجا که مقدار تستوسترون در مردان سالم متفاوت است همه آنها تغییرات یکسانی را تجربه نخواهند کرد. با این وجود، شایع ترین علائم عبارتند از:
افسردگی و تغییرات خواب
کاهش میل جنسی
تغییرات عاطفی، روانی و رفتاری
مقاومت بدن و توده بدن کمتر می شود
افزایش چربی بدن در قسمت میانی و بالایی بدن
بیماری های قلبی عروقی
پوکی استخوان یا ضعف استخوان ها و کمردرد
ریزش موی دستگاه تناسلی

آزمایش خون چه کاری انجام می دهد؟

آزمایش خون می تواند تستوسترون پایین و یا نیاز به درمان را تأیید کند. گزینه های درمانی ممکن است شامل درمان جایگزینی تستوسترون باشد. این آزمایش ممکن است به تسکین علائمی مانند از دست دادن میل جنسی، خستگی و افسردگی کمک کند.

آیا یائسگی مردان یک بیماری است؟

یائسگی مردان بیماری نیست. البته این در همه موارد صدق نمی‌کند. اگر بیماری از بی‌انگیزگی شدید و نبود میل جنسی شکایت دارد باید به طور موقت هم که شده تستوسترون دریافت کند. اما درمان با تستوسترون عوارضی هم دارد و باید در مورد آن احتیاط کرد.

علت هم آن است که تجویز هورمون مردانه در صورتی که بیمار زمینه ابتلا به سرطان پروستات را داشته باشد فرایند ابتلا را تسریع خواهد کرد.به همین دلیل است که شمار زیادی از پزشکان به بیمارانشان توصیه می‌کنند، برای کاهش مشکلات دوران یائسگی، خود اقدام کنند. آن‌ها می‌توانند عادت‌های روزانه خود را تغییر دهند، فعالیت‌های بدنی را بیشتر کرده و به تغذیه سالم رو بیاورند.

درمان آندروپوز

به منظور تسکین علائم این مرحله پیری، باید تستوسترون تجویز شود. این دارو می تواند به صورت خوراکی یا موضعی به صورت ژل در شانه ها و شکم یا از طریق تزریق عضلانی تجویز شود. مهم است که در طول این درمان پروستات در نظر گرفته شود و هرگز تستوسترون را برای بیماران مبتلا به تومورهای پروستات یا بزرگ شدن پروستات تجویز نکنید. به عنوان مکمل درمان با تستوسترون و تسکین علائم، رعایت این نکات مهم است:
1. فعالیت جنسی را حفظ کنید زیرا از مشکلات اختلال عملکرد جلوگیری می کند.
2. برای کاهش استرس ورزش کنید.
3. احساسات را با دوستان و شریک زندگی در میان بگذارید.
4. یک رژیم غذایی غنی از ویتامین ها و مواد معدنی ، و به اندازه کافی استراحت کنید.
5. مصرف کافئین ، تنباکو و الکل را کاهش داده یا از آن اجتناب کنید.

تغییر سبک زندگی

پزشک به خوبی می تواند شیوه زندگی خاصی یا سایر تغییرات را برای کمک به برخی از علائم یائسگی مردان توصیه کند. سلامتی فقط به داشتن درست غذا خوردن و ورزش نیست. به همان اندازه مهم است که بخندید، از یک وقت تنها لذت ببرید و با دوستانتان ارتباط برقرار کنید. رابطه جنسی برای ذهن و بدن شما نیز مفید است زیرا استرس را برطرف می کند و به سلامت پروستات کمک می کند.

پیشگیری از آندروپوز زودرس با روش‌های طبیعی

روش‌های زیر برای کمک به کاهش عوارض آندروپوز پیشنهاد می شود:

• افزایش تحرک و ورزش:
روزانه 20 تا 30 دقیقه ورزش یا پیاده‌روی تأثیر بسیاری در پیشگیری و به تأخیر انداختن یائسگی در مردان دارد.
• پرهیز از مصرف الکل و سیگار، غذاهای چرب و فرآوری شده:
پژوهش‌ها نشان می‌دهند که مصرف الکل و غذاهای چرب تستوسترون موجود در بدن مرد را به استروژن (هورمون زنانه) تبدیل می‌کند.
• مصرف خوراکی‌های حاوی ویتامین B6 و فولیک اسید، روی و ویتامین C
مصرف خوراکی‌های حاوی این مواد در افزایش یا تعادل‌بخشی به میزان هورمون تستوسترون مؤثر است.

• رژیم غذایی متعادل:
مصرف سبزیجاتی چون بروکلی، گوجه فرنگی، غذاهای دریایی چون ماهی سالمون (آزاد) و ساردین، فرآورده‌های لبنی و شیر سویا میزان تستوسترون را تعادل می‌بخشد. بر خلاف آن، مواد غذایی بسیار شیرین یا شور، کافئین و چربی‌های اشباع‌شده در کاهش تستوسترون نقش دارند.
• مصرف زنجبیل:
زنجبیل یک درمان طبیعی برای کاهش درد مفاصل است. مصرف روزانه چای زنجبیل دردهای استخوانی ناشی از افت میزان تستوسترون را التیام می‌بخشد.
• کنترل استرس و استفاده از تکنیک‌های ریلکسیشن (تن‌آرامی):
مردانی که دوره یائسگی را طی می‌کنند باید راه‌هایی برای کنترل استرس بیابند. استرس میزان تستوسترون را کاهش می‌دهد و سبب ترشح بیشتر هورمون کورتیزول می‌شود، هورمونی که بیشترین تأثیر را در تجمع چربی در ناحیه شکم دارد.

روش های متابولومیکس در مطالعه ناباروری مردان

ناباروری مردان

ناباروري حدود 20 درصد از زوج هاي جهان را تحت تاثیر قرار داده است. عوامل موثر بر باروري در مردان و زنان به طور مساوي توزیع شده است. با وجود تحقیقات گسترده در ناباروري مردان دلیل ناباروری بسیاري از مردان ناشناخته است. همچنین با وجود پیشرفت درمان ناباروري، پرسشهاي بسیاري به ویژه در رابطه با ناباروري مردان بدون پاسخ مانده است. به نظر می رسد، ناباروري مردان نوعی اختلال پیچیده است که می¬تواند بر اساس پروتئوم، متابولوم و ژنوم تشریح گردد.
استفاده از فناوری های جدید در زمینه هاي ژنومیکس، پروتئومیکس و متابولومیکس نویدي براي تشخیص و درمان ناباروري با علل مردانه می باشد. در این بین، امروزه تحقیقات متابولومیکس با چشم اندازي براي طبقه بندي نشانگرهاي زیستی اختصاصی در جهت شناسایی هرچه بهتر ناباروري مردان ایجاد شده است.

تاریخچه متابولومیکس

در حدود 20 سال پیش واژه ي متابولومیکس تعریف شد. درحالیکه کاربرد بالینی متابولومیکس به بیش از 1000 سال پیش برمیگردد. زمانی که پزشک و فیلسوف بزرگ ایرانی، ابن سینا، تغییرات ادرار فرد در هنگام بیماري را مشاهده می¬کرد.امروزه این تغییرات بو یا رنگ در نتیجه تنظیم نبودن متابولیت ها شناخته می شود که نشان دهنده ي بیماري هاي متابولیک است.

روش هاي معمول و قديمي ارزيابي فعاليت سلول ها يا يك بافت و به طور كلی سلامت هر فرد مبتني بر اندازه گيري مولكول هاي خاص چون قندها، چربي ها و يا پروتئين ها در مايعات بيولوژيك از جمله خون و ادرار است. اما هرگاه بتوان مجموعه مولكول هايي كوچك كه در فرآيند سوخت و ساز سلول ها و بدن يك موجود زنده مصرف و توليد مي شود را به طور همزمان اندازه گيري کرد.  اطلاعات دقيق و ارزنده اي از وضعيت فعاليت و سلامت آن سلول يا موجود دراختيار قرار مي دهد.

روش های ارزیابی متابولومیکس

متابولوميكس به مطالعه متابوليت ها و يا مطالعه پروفايل متابولوم يك سيستم با مولكول هاي به وزن كمتر از 2000 دالتون و در يك واحد زماني اطلاق مي گردد. اين فيلد مطالعاتي از سال 2004 ميلادي به كمك دو دانشمند انگليسي به نام نيكلسون و ليندون در كالج سلطنتي لندن ابداع گرديده است. امكان مطالعه هم زمان متابوليت ها فقط به كمك دستگاه هاي مدرن و جديد طيف سنجي جرمي و يا طيف سنجي تشديد مغناطيس هسته امكان پذير است،

بنابراين دستگاه هاي مدرن آناليز LC/Ms/Ms و همچنين NMR با قدرت تفكيك پذيري بالا ( 500-900 مگاهرتز) براي اين منظور طراحي و ساخته شده است. همچنين جهت آناليز داده ها كه همگي بصورت داده هاي ماتريسي مي باشند نرم افزار هاي طراحي شده كه بيشتر در محيط MATLAB عمل مي كنند. كمومتريكس به عنوان روش مكمل در آناليز و تفسير داده ها عمل مي نمايد.

متابولوم پلاسمای منی

مجموعه اي از متابولیت هایی که به وسیله سیستم بیولوژیکی ایجاد می شوند متابولوم نامیده می شوند. به علت اثر تنظیمی متابولیت ها به عنوان بخشی از مسیرهاي بیوشیمیایی، به خصوص با توجه به کاربرد آن ها به عنوان مارکرهاي تشخیصی براي بیماري هاي مختلف، ارزیابی سطوح متابولیتی امري بسیار ضروري است. روش متابولومیکس تجزیه و تحلیل هاي الگویی واحد است که توسط مسیرهاي بیوشیمیایی خاصی که در پس تولید مواد بیولوژیکی مانند اسپرم یا پلاسماي مایع منی است، دنبال می شود.
پلاسماي منی انسان منبع بیولوژیک ارزشمندي است که متاسفانه در تشخیص مردان نابارور مورد استفاده قرار نمیگیرد. بر اساس داده هاي موجود، هیچ پارامتري براي تجزیه و تحلیل پلاسماي مایع منی وجود ندارد. بنابراین شناسایی یک پارامتر جدید جهت تشخیص مردان نابارور امري ضروري است. تنها تعداد محدودي از مطالعات با استفاده از روش هاي متابولومیکس به مطالعه در زمینه ناباروري مردان پرداخته اند.

نخستین مطالعه متابولومیکس در رابطه با ناباروري مردان

نخستین مطالعه متابولومیکس در رابطه با ناباروري مردان بر روي استرس اکسیداتیو انجام شده است. استرس اکسیداتیو موجب اختلالات اسپرماتوژنیک می شود که به دلیل افزایش سطح گونه هاي اکسیژن فعال در پلاسماي مایع منی همراه با اختلال در سیستم حفاظتی آنتی اکسیدانی می باشد.
ارتباط نزدیکی بین استرس اکسیداتیو با اختلال عملکردي اسپرم ها وجود دارد. همچنین استرس اکسیداتیو موجب از بین رفتن یکپارچگی ژنوم اسپرم از طریق افزایش تعداد شکست ها در DNA تک رشته اي و دو رشته اي می شود.

تحقیقات متابولومیکس و ناباروری مردان

گزارش شده است که سطح گلیسریل فسفوریل کولین، سیترات و لاکتات در مردان آزواسپرمیک نسبت به گروه شاهد کمتر است. مردان آستنوزواسپرمیک تغییر قابل توجهی را در سطح متابولوم در مقایسه با مردان بارور نشان می دهند. که این بر اساس مطالعات انگشت نگاري متابولومیکس در پلاسماي مایع منی بیماران مبتلا به آستنوزواسپرمیک صورت گرفته است.

نشان داده شده است که تغییرات چشمگیري در سطح متابولوم بین مردان آزواسپرم غیرانسدادي و نورموزواسپرمیک وجود دارد. در مطالعه دیگر به آنالیز متابولوم ادرار مردان الیگوزوسپرمیک پرداخته شد و تغییرات چشمگیر در 10 متابولیت مشاهده شد. از این تعداد، در آسیل کارنیتین، اسید آسپارتیک و لوسیل پرولین کاهش و در آدنین و متیل گزانتین افزایش، مشاهده شد. که ارتباط قابل توجهی با خطر ابتلا به الیگوزوسپرمیک دارد.

نشانگرهای متابولوم اداری مردان نابارور

آنالیز پروفایل متابولوم ادرار مردان نابارور نرمواسپرمیک نشان داد که از این الگوي متابولوم ادراري میتوان برای تفکیک افراد نابارور نرموزوسپرمیک از افراد شاهد بارور استفاده کرد. یک الگوی نشانگر زیستی ترکیبی از لوکوترین E4، 3- هیدروکسی پالمیتیول- کارنیتین، آسپارتات، گزانتوزین و متوکسی تریپتوفان می تواند جهت تشخیص به کار برده شود.

متابولومیکس و فناوری های کمک تولید مثلی

پژوهشگران شواهد مربوط به اثربخشی متابولومیکس را به عنوان یک ابزار ارزیابی برای بهبود نرخ‌های بارداری ادامه‌دار (ongoing pregnancy)، تولد زنده و سقط جنین (miscarriage) در زنان تحت درمان با فناوری کمک تولید مثلی گزارش کرده اند. هدف نهایی آن‌ها غلبه بر وقوع بالای تولدهای چندگانه و تسهیل عملکرد ART است.

مطالب نگاشته شده در این محتوای علمی برگرفته از مقاله ای با عنوان ” متابولوميکس، چشم اندازي براي مردان نابارور” می باشد که یک مقاله مرورری بوده و توسط محققان ایرانی در مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران به چاپ رسیده است.