سلول اسپرم و عملکرد آن

اسپسلول اسپرم، سلول جنسی مرد است که همراه با مایع در هنگام انزال دفع می شود. در انسان، اسپرم ها جنسیت جنین را تعیین می کنند. به این معنی که آنها می توانند کروموزوم X یا Y را حمل کنند. عملکرد اسپرماتوزوئید باروری سلول تخمک در حین لقاح و ایجاد تخم است. سلولهای اسپرم انسان هاپلوئید هستند. به این معنی که آنها حاوی 23 کروموزوم هستند.

تعریف و عملکرد اسپرم

سلولهای اسپرم، سلولهای جنسی مرد هستند. عملکرد آنها ترکیب با سلول جنسی زن و ایجاد موجود کاملا جدید است. اسپرم ها در طی انزال به همراه مایع منی دفع می شوند. تولید اسپرم در بیضه صورت می گیرد. هنگامی که تخمک و اسپرم با هم متحد می شوند. یک زایگوت(تخم) ایجاد می کنند. که به یک جنین (موجود متولد نشده و در حال رشد) و بعداً به یک نوزاد تبدیل می شود.

در انسان سلول اسپرم مسئول تعیین جنسیت جنین است. این بدان معنی است که اسپرم می تواند کروموزوم Y یا X را حمل کند. در حالی که سلول های تخمک همیشه حاوی کروموزوم X هستند. سلولهای اسپرم انسان همیشه هاپلوئید هستند. یعنی حاوی 23 کروموزوم هستند. هنگامی که اسپرم به تخمکی برسد که که آن نیز حاوی 23 کروموزوم است و به آن بپیوندد. آنها یک سلول دیپلوئید حاوی 46 کروموزوم تشکیل می دهند.

سازگاری سلول های اسپرم

اسپرم ها از نظر ساختاری از طریق تغییرات آناتومیکی زیر، از نظر ساختاری تخصص یافته می شود:

  • وجود تاژک: اسپرم را هنگام شنا در حین حرکت، به سمت تخمک سوق می دهد.
  • از دست دادن اندامکها: با تکامل گونه ما، اسپرم ها تعدادی از اندامک ها را از دست داده اند. زیرا دیگر برای عملکرد به آنها نیازی نداشتند. اندامکهای سیتوپلاسمی مانند دستگاه گلژی، شبکه آندوپلاسمی یا ریبوزومها وجود دارند اما غیرفعال هستند.
  • شکل بچه قورباغه: به آنها امکان می دهد اطلاعات ژنتیکی را در سرهای گرد شده خود حمل کنند. همچنین آنها در نوک سر خود آنزیمی را حمل می کنند که به آنها اجازه می دهد به سلول تخمک بارور نشده نفوذ کنند.
  • نیروئی که از طریق میتوکندری تأمین می شود: قطعه میانی اسپرم برای توانایی حرکت به سمت جلو، حاوی مقدار زیادی میتوکندری است که باعث تولید آدنوزین تری فسفات(ATP) می شود.

ساختار سلول اسپرم

اسپرم از چه چیزی ساخته شده است؟

قبل از انزال، اسپرم از مجاری انزال عبور کرده و با مایعات سمینال وزیکول، غدد پیوندی و پروستات مخلوط می شود. در حقیقت ، 65-75٪ از منی حاوی مایعات سمینال وزیکول است ، از جمله:

  • آمینو اسید
  • آنزیم ها
  • پروتئین ها
  • ویتامین C
  • سیترات
  • فلاوین
  • فروکتوز
  • پروستاگلاندین ها
  • فسفوریل کولین

همچنین، سلولهای سرتولی، مایعی را به داخل لوله های اسپرم ساز ترشح می کنند که به انتقال اسپرماتوزوئیدها در مجاری دستگاه تناسلی کمک می کند. به بیان خیلی ساده، مایع منی از پروتئین ها، فروکتوز، آب و سایر اجزا مانند ویتامین ها، مواد معدنی و غیره تشکیل شده است. بنابراین، کمبود آب بدن، کمبود مواد مغذی یا کمبود ویتامین در صورت عدم درمان منجر به ناباروری مردان می شود.

ساختار سلول اسپرم انسان

دانشمند آنتونی وان لیون‌هوک اولین شخصی بود که ساختار سلول اسپرم را با جزئیات در سال 1677 توصیف کرد. اگرچه قسمتهای اسپرم(یک سر و یک دم بلند) در همه گونه های پستانداران کم و بیش مشترک است. اما تفاوت های اندکی به خصوص در مورفولوژی سر، بین گونه ها وجود دارد.

اسپرماتوزوآ تنها سلولهای انسانی هستند که حاوی تاژک هستند. آنها از سه قسمت اساسی تشکیل شده اند: سر ، قطعه میانی و دم

سر: 

سر یک ساختار بیضی شکل است، که اندازه آن بین 5 تا 8 میکرومتر متغیر است. سر از دو بخش تشکیل شده است:

  1. آکروزوم: اندازه این اندامک 40 تا 70 درصد از کل سر اسپرم را در بر می گیرد و در یک انتهای سلول اسپرم قرار دارد. این ماده حاوی آنزیم های پروتئولیتیک است که به تخریب لایه خارجی سلول تخمک کمک می کند و در نتیجه اسپرم به راحتی وارد تخمک می شود.
  2. هسته: هسته نیمی از اطلاعات ژنتیکی جنین یعنی 23 کروموزوم را در بر میگیرد. هسته تنها بخشی از سلول اسپرم است که می تواند وارد سلول تخمک می شود. به همین دلیل، هسته یک قسمت کلیدی اسپرم است.

ساختار سر اسپرم

گردن و قطعه میانی:

گردن و قطعه میانی، قسمتهایی بین سر و دم اسپرم هستند. عملکرد آنها اتصال دو انتهای سلول اسپرم یعنی سر و دم است. همانطور که در شکل زیر مشاهده می شود، گردن حاوی میلیون ها میتوکندری است که به صورت مارپیچ مرتب شده اند. وظیفه آنها تأمین انرژی مورد نیاز اسپرم برای شنا کردن به سمت تخمک می باشد.

میتوکندری در قطعه میانی اسپرم

دم:

دم، به عنوان تاژک شناخته می شود. دم یک ساختار طویل است که عملکرد اصلی آن حرکت اسپرم به صورت یک حرکت لغزنده و مار پیچ مانند است. طول دم حدود 50 میکرومتر است و توانایی حرکت اسپرم به اندازه 3 میلی متر در دقیقه را می دهد. نقص یا تغییر دم اسپرم می تواند منجر به مشکلات باروری در مردان شود، که یکی از شایع ترین آنها آدنوزواسپرمی است.

دم سلول اسپرم

طول عمر اسپرم انسان چقدر است؟

پس از انزال، بیشتر اسپرم ها در عرض چند دقیقه خارج از دستگاه تناسلی زن می میرند. اگر اسپرم وارد سیستم تولید مثل زنان (دهانه رحم و رحم) شود. می تواند 1-2 روز و به ندرت تا 5روز زنده بماند. از طرف دیگر، وقتی اسپرم تحت شرایط سخت آزمایشگاهی در محیط غنی از مواد مغذی پردازش و ذخیره می شود. می تواند تا 7 روز زنده بماند. اما اگر در خانه در یک ظرف استریل جمع آوری شود، توانایی باروری آنها در عرض 60 دقیقه به طرز چشمگیری کاهش می یابد.

بنابراین، طول عمر اسپرماتوزای انسانی 24-48 ساعت است. که البته مدت این زمان به محیط(شرایطی که تحت آن نگهداری می شوند) بستگی دارد. یعنی اگر اسپرم ها در معرض هوا یا روی لباس قرار گیرند، به سرعت خشک می شوند و در عرض چند دقیقه پس از انزال می میرند.

بیماری ها و نقایص سلول های اسپرم

بیماریها یا نقصهای سلولهای اسپرم بسیار شایع هستند. و منجر به ناباروری مردان می شوند. این بیماری ها می توانند به دلیل نقص در طی اسپرماتوژنز (تولید اسپرم)، یا تغییراتی که در طی روند بلوغ اسپرم به دست آمده، ایجاد شوند.

تراتوزواسپرمي يك ناهنجاري شايع است كه بر مورفولوژي اسپرم تاثير مي گذارد. يعني شكل سلول هاي اسپرم تغيير مي كند (به عنوان مثال سلول هاي اسپرم با 2 سر). این نوع نقص ها را می توان به طور همزمان در سر، گردن، دم یا در چندین قسمت مشاهده کرد.

سلول اسپرم با استفاده از تاژک به سمت لوله فالوپ در سیستم تناسلی زنان حرکت می کند. اگر آسیب ببینند یا کار نکنند، هرگز به تخمک نمی رسد و متعاقباً لقاح اتفاق نمی افتد.

نویسنده: زهرا روستا/ دکتری جنین شناسی

تستوسترون و باروری مردان

سطح تستوسترون طبیعی و باروری در مردان

سطح تستوسترون طبیعی در مردان بارور چقدر است؟

سطح تستوسترون در مردان از طریق آزمایش خون تعیین می شود، سطح تستوسترون کم بر باروری مردان اثر منفی می گذارد. در صورتی که سطح تستوسترون پایین تر از حد طبیعی باشد باعث شده تا باروری مردان دچار اختلال شود.

میزان تستوسترون طبیعی در خون شما به چندین روش مختلف اندازه گیری می شود. در ایالات متحده ، تستوسترون در مردان  با نانوگرم بر دسی لیتر خون (ng / dL) اندازه گیری می شود. به طور معمول ، سطح حدود 264-914  نانوگرم بر دسی لیتر خون  (طبق یک مطالعه برجسته) در مردان بزرگسال سالم طبیعی تلقی می شود.

در انگلستان ، تستوسترون در نانومول در لیتر (nmol / L) برای تستوسترون کل (تمام تستوسترون موجود در خون) و در پیکومول در لیتر (pmol / L) برای تستوسترون آزاد اندازه گیری می شود.  سطح تستوسترون در مردان کل بالاتر از 12 نانومول در لیتر یا تستوسترون آزاد بالاتر از 225 پیکومول در لیتر طبیعی تلقی می شود.

تستوسترون و باروری مردان

 

بهترین زمان برای اندازه گیری تستوسترون چه زمانی است؟

سطح تستوسترون شما در طول روز بسیار تغییر می کند. بیشترین مقدار تستوسترون در صبح است (بنابراین بیشتر آزمایشات خون برای اندازه گیری تستوسترون معمولاً در آن زمان انجام می شود) هنگامی که تازه غذا می خورید تستوسترون کاهش می یابد.

چگونه سطح تستوسترون با افزایش سن تغییر می کند؟

سطح تستوسترون شما در اواخر نوجوانی ، حدود 17 تا 19 سال ، به اوج خود می رسد. با این حال ، سطح تستوسترون شما به طور کلی برای چند دهه آینده بالا می ماند. مردان جوان سالم هر روز حدود 6 میلی گرم تستوسترون تولید می کنند.

حدود 30 سالگی سطح تستوسترون شما به طور طبیعی شروع به کاهش می کند، اما این یک روند بسیار تدریجی است. برای اکثر مردان این میزان فقط 1٪ در سال کاهش می یابد.

در سن 70 سالگی تولید تستوسترون در یک مرد متوسط ​​30٪ کمتر از اوج خود است. با این حال تخمین زده می شود که حداقل 75٪ از مردان مسن هنوز دارای سطح تستوسترون در محدوده طبیعی هستند.

در اینجا نتایج یک مطالعه غدد درون ریز وجود دارد ، که نشان می دهد چگونه میزان تستوسترون در مردان سالم پس از 40 سالگی کاهش می یابد (ارقام مربوط به کل تستوسترون در بدن است):

تغییرات سطح تستوسترون در بدن

  • سطح تستوسترون در  40 سالگی      252-916   نانوگرم در دسی لیتر
  • سطح تستوسترون در   50 سالگی      215-878   نانوگرم در دسی لیتر
  • سطح تستوسترون در 60 سالگی      196-859 نانوگرم در دسی لیتر
  • سطح تستوسترون در 70 سالگی     156–819 نانوگرم در دسی لیتر

بنابراین ، می بینید که مردان مسن تر ممکن است سطح تستوسترون پایین تری نسبت به مردان جوان داشته باشند ، در حالی که در مجموع از سلامت خوبی برخوردار هستند.

چگونه می توان فهمید که سطح تستوسترون پایینی داریم؟

علائم تستوسترون پایین نقشی را که هورمون در بدن شما بازی می کند منعکس می کند. از آنجا که تستوسترون برای باروری ، سطح انرژی و قدرت عضلات و استخوان ضروری است، تستوسترون پایین می تواند بر موارد زیر از سلامتی تأثیر بگذارد.

ممکن است از این موارد رنج ببرید:

  • از دست دادن میل جنسی و اختلال نعوظ
  • خستگی و مشکلات خواب
  • کاهش توده عضلانی و استخوانهای شکننده
  • از دست دادن بدن و موهای صورت
  • افسردگی ، تحریک پذیری یا از دست دادن حافظه

اگر برخی از این علائم را تجربه می کنید ، همیشه می توانید به پزشک عمومی مراجعه کرده و درخواست کنید که سطح تستوسترون شما بررسی شود.

آنها در مورد علائم شما با شما مشورت می کنند و ممکن است آزمایش خون را توصیه کنند.

درمان تستوسترون پایین

جایگزینی تستوسترون (Testosterone Replacement Therapy)  به عنوان درمان شناخته می شود.TRT شامل رساندن تستوسترون اضافی به بدن شما است تا سطح هورمون شما بهبود یابد و باعث کاهش علائم شود.

زردچوبه

زردچوبه با خاصیت ضد باروری در مردان

همه چیز درباره یک ادویه جادویی به نام زردچوبه

زردچوبه(Turmeric) که در زبان هندي Haldi نامیده می شود، پودر ریزوم خشک شده گیاه Curmcuma Longa است. این گیاه، گیاهی پایا از خانواده زنجبیل بوده و ارتفاعی حدود 90 تا 150 سانتی متر دارد و پوشیده از برگ هاي بلند و نوك تیز و گل هاي زرد شیپوري است. ریزوم این گیاه بسیار با ارزش است و به طور گسترده در کشورهاي آسیایی مانند هند، چین و دیگر کشورها کشت می شود. قدمت استفاده از این گیاه به عنوان مکمل غذایی و یا مولکولی درمانی به بیش از 5000 سال می رسد.

ترکیبات زردچوبه

زردچوبه از طیف وسیعی از مواد شیمیایی گیاهی تشکیل شده است که از جمله آن ها می توان از کورکومین و دي متوکسی کورکومین نام برد. مهم ترین مواد تشکیل دهنده زردچوبه، کورکومینوئید ها هستند که رنگ زرد زردچوبه را نیز ایجاد می کنند. مهم ترین کورکومینوئیدي که بیشترین خواص درمانی زردچوبه را به آن نسبت می دهند، کورکومین است. کورکومین اولین بار در سال1815از زردچوبه استخراج و در سال 1910 فرمول مولکولی آن کشف شد.

این مولکول به طور ذاتی هیدروفوبیک بوده و در آب حل نمی شود اما در موادي همچون استون، اتانول و روغن حل می شود. در زردچوبه 3 درصد کورکومین بسته به فصل کشت وجود دارد، اگرچه در سایر گونه هاي گیاهی نیز مقادیري از کورکومین یافت می شود.
از مهم ترین فعالیت هاي کورکومین می توان به نقشهاي
• ضدسرطانی
• ضدبارداري
• ضدجهش زایی
• ضد انعقاد خون
• ضد سموم
• ضد دیابت
اشاره کرد.

فواید استفاده از زردچوبه

اولین بار در قرن 13 ، تجار عرب، زردچوبه را به اروپایی ها معرفی کردند. این ادویه به دلیل رنگ و مزه اش، در اروپا به زعفران هندي شهرت یافت و بعدها به همراه سایر ادویه ها به عنوان ادویه کاري به اروپا عرضه شد. از زرد چوبه به طور معمول به عنوان ادویه و رنگ خوراکی استفاده می شود اما امروزه این گیاه در صنایع رنگ و دارو نیز جایگاه خوبی کسب کرده است.
قرن هاست در طب هند و چین از این ماده به عنوان یک ضد التهاب در درمان:
• قلنج
• دندان درد
• درد قفسه سینه
• زردي
• بی اشتهایی
• مشکلات قاعدگی
استفاده می شود.
در طب آیورودا از این ماده براي درمان طیف گسترده اي از بیماري ها از جمله روماتیسم، بدن درد، بیماري هاي پوستی، کرم هاي روده، اسهال، تب، بیماري هاي کبدي، سوء هاضمه و یبوست استفاده می شود.

مصرف خوراکی زردچوبه به عنوان ضد نفخ و ادرار آور و مصرف موضعی آن به عنوان:
• ضد تورم
• ضد درد و براي درمان کبودي
• رگ به رگ شدگی
• سینوزیت
• بیماري هاي مختلف پوستی
توصیه می شود.
مصرف آن همراه با چاي یا شیر داغ به عنوان یک درمان خانگی براي بهبود گلودرد، سرفه و سرماخوردگی استفاده می شود.

ناباروری در مردان

ناباروري که به عنوان ناتوانی در باردار شدن پس از یک سال مقاربت بدون استفاده از روش هاي پیشگیري از بارداري تعریف میشود که 15 % از زوجین را تحت تأثیر قرار می دهد.30 تا 50 درصد از علل ناباروري مربوط به ناباروري مردان است و هم چنین 30 تا 40 درصد از علل ناباروري مردانه به اختلالات اسپرم مربوط میشود.
شایع ترین علت ناباروري در مردان، عدم توانایی آنان در تولید تعداد کافی اسپرمهاي سالم، فعال و با قدرت تحرک کافی است. توانایی باردار شدن در مردان تا حدود زیادي به تعداد، کیفیت، تحرک و شکل اسپرم بستگی دارد و اختلال در هر کدام از این فاکتورها می تواند باعث ناباروري مردان شود.

• عدم تکامل و رشد بیضه
• بیماري هاي دستگاه تناسلی
• افزایش دماي اسکروتوم
• مشکلات ایمنی
• اختلالات غدد درون ریز
• شیوه زندگی
• عوامل محیطی و تغذیه اي
به عنوان عوامل اصلی ناباروري مردان در نظر گرفته شده است که بر روي پارامترهاي اسپرم تأثیر منفی می گذارد.

اهمیت گیاهان دارویی در مردان

گیاهان دارویی متعددي همراه با خواص ضد باروري و تقویت باروري در جهان وجود دارد. این گیاهان در طول تاریخ براي کاهش و افزایش قدرت باروري در مردان مورد استفاده قرار گرفته است؛ به طوري که تحقیقات علمی مدرن در تأیید اثرات ضد باروري و تقویت باروري برخی از این گیاهان مورد آزمایش قرار گرفته است، در حال حاضر بسیاري از مردم از گیاهان دارویی یا مشتقات آنها جهت افزایش یا کاهش باروري و همچنین میل جنسی استفاده می کنند. عصاره هاي گیاهی مختلف دارویی با فعالیت ضد باروري و تقویت باروري در هر دو جنس نر و ماده بررسی شده اند.

برخی از این گیاهان داراي خاصیت اسپرم کش هستند، برخی دیگر باعث افزایش تعداد اسپرم شده و تحرک اسپرم را تغییر می دهند. همچنین برخی از گیاهان باعث تغییر هورمون هاي بیضه می شوند. با توجه به روشن شدن اثرات منفی داروهاي شیمیایی بر روي انسان، تمایل به استفاده از داروهاي گیاهی در بین زنان و مردان رو به افزایش است. داروهاي گیاهی جایگزین مناسبی براي داروهاي معمولی هستند. درمان ترکیبی، با استفاده از هر دو طب گیاهی و طب مرسوم، باعث شده است که طب گیاهی در دنیاي امروزه مهم تر از قبل جلوه کند.با توجه به هراس مردان از نازایی توجه به گیاهان دارویی مؤثر در باروري مردان، بسیار مهم است.

اثر زردچوبه بر باروری مردان

یکی از گیاهان دارویی داراي ترکیبات آنتی اکسیدانی و ضد التهابی مفید، زردچوبه می باشد. کورکومین مهم ترین ترکیب فعال زردچوبه، است. کورکومین در مهار برداشت آلفا ردوکتاز که تبدیل تستوسترون به دي -هیدروتستوسترون را به عهده دارد، نقش دارد. کورکومین در انسان تحرک اسپرم و پتانسیل هاي آن براي ورود به تخمک را مهار می کند. زردچوبه ممکن است سنتز آندروژن را تحت تأثیر قرار دهد یا با مهار عملکرد سلول لایدیگ یا محور هیپوتالاموس-هیپوفیز ، روند اسپرماتوژنز را متوقف کند. نتایج مطالعات نشان می دهد که زردچوبه باعث سرکوب برگشت اسپرماتوژنز و باروري خواهد شد و در نتیجه نشان می دهد پتانسیل این گیاه در تنظیم باروري مردان زیاد است. در مطالعه ای که بر روی موش های نر انجام شد و آن ها را با عصاره زرد چوبه تغذیه کردند، کاهش تحرک و تراکم اسپرم مشاهده گردید.

 

 

 

 

 

تاثیر ویتامین Dبر باروری مردان

ویتامین D و باروری مردان

ناباروری

ناباروری، یکی از مشکلات شایع جوامع بشری است. بنابر گزارش سازمان بهداشت جهانی بیش از ۷۰ میلیون زوج در سراسر دنیا و بیش از ۳ میلیون زوج در ایران از ناباروری رنج می برند. علل متعددی در ایجاد و یا افزایش شیوع نازایی در عصر حاضر تأثیرگذار هستند. ویتامین D در کنار نقش اصلی خود در ارتباط با سلامت استخوان و هموستاز کلسیم و فسفر در سال های اخیر شاهد تأثیر فراوان آن بر عوامل غیر اسکلتی از جمله تاثیر در باروری هستیم.

تاثیر ویتامین Dبر باروری مردان

ویتامین D

ویتامین D یک ویتامین محلول در چربی است که در بدن به عنوان یک هورمون عمل می کند. از نظر فیزیولوژیکی دو شکل فعال ویتامین D وجود دارد که جمعاً کلسیفرول نام دارد و عبارتند از: ویتامین D2 و D3.
D2 ارگو کلسیفرول نام داشته و در گیاهان ساخته می شود و فرم D3 که کوله کلسیفرول نام دارد از فعال شدن پیش ساز این ویتامین در اثر تابش اشعه فرابنفش نور خورشید ساخته می شود. حدود 80 تا 90 درصد ویتامین D بدن از تابش نور خورشید و باقی آن از طریق رژیم غذایی و مکمل یاری تامین می شود.
ارگان های اصلی که تحت تاثیر ویتامین D قرار دارند شامل:
• روده
• سیستم اسکلتی
• کلیه ها
• غدد پاراتیروئید هستند.
با این حال در مطالعات اخیر طیف ارگانهای هدف این ویتامین شامل:
• بافت چربی
• تیروئید
• سیستم ایمنی بدن
• لوزالمعده
• سیستم قلبی عروقی
• سیستم عصبی مرکزی
• سیستم تولید مثلی می باشند.

ویتامین D از طریق اتصال و فعال سازی گیرنده¬های ویتامین D (VDR)، تأثیرات بیولوژیکی مختلف خود را در این ارگانها ایفا می کند. شناخته شده ترین عملکرد آن کمک به جذب کلسیم و فسفر بوده و در سلامت سیستم اسکلتی بدن نقش دارد. با این وجود امروزه نقش های متعددی برای این ویتامین پیدا شده است، از جمله تاثیر آن در باروری.

ویتامین D و باروری در مردان

VDR و آنزیم هایی که ویتامین D را متابولیزه می کنند در سلولهای سرتولی، سلولهای زایا، سلولهای لایدیگ، اسپرماتوزوئید و سلولهای اپیتلیال پوشاننده دستگاه تناسلی مردان بیان می شوند. وجود آنزیم های متابولیزه کننده ویتامین D نشان می دهد که اندام های تولید مثلی می توانند پاسخ محلی ویتامین D را در انسان تعدیل کنند. علاوه بر این، بیان VDR در بیضه ها نشان می دهد که ویتامین D ممکن است یک عمل اتوکرین و پاراکرین داشته باشد که احتمالاً نقشی در تنظیم عملکرد بیضه نشان می دهد، بنابراین بر باروری مردان تأثیر می گذارد.
مطالعات نشان داده است که در مردان مبتلا به کمبود ویتامین D میزان اسپرم های قادر به حرکت (حرکت جلو رونده اسپرم ها( و اسپرم هایی با اشکال طبیعی، کمتر از مردان با سطوح بالای ویتامین D بوده است. علاوه بر این موضوع، مردان نابارور مبتلا به انواع اختلالات اسپرم و یا مردان نابارور نرمواسپرم در معرض خطر بالاتر پوکی استخوان و تراکم پایین تر مواد معدنی استخوان و به همان نسبت سطوح پایین تر تستوسترون و ویتامین Dسرم در مقایسه با مردان سالم در همان گروه سنی هستند.

در مطالعه دیگری که در آزمایشگاه انجام گرفته مشخص شد. که تحریک اسپرم های انسان با ویتامین D فعال موجب پیشرفت تحرک پذیری اسپرم و همچنین نفوذ بیشتر کلسیم به درون اسپرم می شود. مطالعات بیانگر این نکته است که کمبود ویتامین D در سنین باروری شایع است. و کمبود آن در عملکردهای تولید مثلی و اختلالات باروری نظیر پارامترهای نامناسب اسپرم نقش دارد. بنابراین مکمل های ویتامین D به منظور درمان ناباروری توصیه می شود. مکمل ویتامین D مخصوصاً در مواردی که کمبود ویتامین وجود دارد. مانند افراد چاق، افراد مقاوم به انسولین و همچنین در مردان اولیگو اسپرمی و آستنو اسپرمی توصیه می شود.

 

سطح سرمی و مقادیر توصیه شده ویتامین D

اگر سطح سرمی این ویتامین کمتر از 10 نانوگرم در میلی لیتر باشد به معنای کمبود شدید، بین 10 تا 20 نانوگرم کمبود، 20تا 30 کمبود حاشیه ای و بین 30 تا 50 نرمال می باشد. مقادیر توصیه شده مصرف روزانه این ویتامین برای مردان و زنان بالغ زیر 70 سال 15 میکروگرم و برای مردان و زنان بالای 70 سال 20 میکروگرم می باشد و حداکثر میزان مجاز مصرف این ویتامین برای هر دو گروه 100 میکروگرم می باشد.

 منابع ویتامین D

منبع اصلی این ویتامین در بدن، تابش نور خورشید به پوست بدن است به طوری که مواجهه دست و بازوها یا پاها بمدت 5 تا 10 دقیقه 2 تا 3 بار در هفته تامین کننده مقدار کافی ویتامین D است. منبع دیگر دریافت این ویتامین از طریق رژیم غذایی است. از غنی ترین منابع غذایی این ویتامین میتوان به :
• روغن کبد ماهی
• ماهی سالمون
• شاه ماهی
• کنسرو تن ماهی
• جگر یا گوشت
• زرده تخم مرغ
• پنیر
• انواع قارچ ها اشاره کرد.

 

برخی موادغذایی حین تهیه و فرآوری با این ویتامین غنی می شوند از جمله شیر بادام، شیر سویا و به طور کلی محصولات لبنی. قرار دادن این مواد غذایی در رژیم غذایی روزانه میتواند در سلامت باروری موثر باشد.

همچنین در صورت عدم دسترسی به مواد غذایی غنی از ویتامین D یا رژیم های غذایی خاص که خالی از این مواد غذایی اند یا عدم تحمل این مواد غذایی، افراد میتوانند از مکمل های ویتامین D به منظور تامین نیاز های خود استفاده کنند. ویتامین D در مکمل ها به صورت D2 و D3وجود دارد، هر چند که ویتامین D3 از نظر اثر بخشی چندین برابر قوی تر از D2 است. مکمل های ویتامینD به شکل های کپسول و تزریقی وجود دارد.

نتیجه گیری

ویتامین D یک ویتامین محلول در چربی است که در بدن به عنوان یک هورمون عمل می کند. ویتامین D در کنار نقش اصلی خود در ارتباط با سلامت استخوان و هموستاز کلسیم و فسفر نقش اساسی در باروری مردان دارد. چرا که کمبود آن باعث اختلال در عملکرد تولید مثلی و اختلالات باروری نظیر کاهش کیفیت اسپرم می¬شود. بنابراین مصرف مکمل های ویتامین D به منظور درمان ناباروری در مردان توصیه می شود.